id@AIS 001 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.001 tx@AIS Moll'eː met id'irə mət=wodun čiːpeː jaqtətməŋ. mb@AIS moll'eː met id'irə mət=wadul-ND čiː-p(ə)-eː jaqtə-t(ə)-məŋ ge@AIS dp 1sg now 1sg.gen=Yukaghir-gen people-pl-dim sing-fut-of.1/2sg ft@AIS OK, I'll now sing about my Yukaghir relatives. ru@AIS Ну давайте, я сейчас спою о своих сородичax юкагирax. id@AIS 002 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.002 tx@AIS Ee, jaqtətməŋ=də ńeːd'itməŋ=də, tindaːl'ə mət=čiː engənəŋ mb@AIS ee jaqtə-t(ə)-məŋ =də ńeːd'i-t(ə)-məŋ=də tide-Raː-l'ə mət=čiː engənə(ŋ) ge@AIS intj sing-fut-of.1/2sg=dp tell-fut-of.1/2sg=dp rem-adv.loc-pert 1sg.gen=people very tx@AIS iːluginunuŋ. mb@AIS iːlu-Giː-nun-u-ŋ ge@AIS miss-tr-hab-0-tr.1sg ft@AIS I will sing and tell (you how) much I miss my ancestors. ru@AIS Я буду петь, рассказывать, я очень скучаю по своим предкам. id@AIS 003 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.003 tx@AIS Taːtl'ər ten ten [kelu ke] tuŋ mət=čiː, Sesiːlija tadaːt l'ə əə mb@AIS taːtl'ər tu-n tu-n tu-ŋ mət=čiː Cecilia tadaːt l'ə əə ge@AIS therefore prox.acs-adv prox.acs-adv prox.acs-att 1sg.gen=people Cecilia then hes hes tx@AIS tət=kirijə kinek, tət=kirie, kirijə ol aːtta, ваше имя кто, аха ваше? mb@AIS tət=kirijə kin-ə-k tət=kirijə kirijə ol.Y aːtta.Y ge@AIS 2sg.gen=name who-0-str.pred 2sg.gen=name name dem.dist.Y is.called.Y ft@AIS So, my relatives, Cecilia and - what's your name, your name? How are you called? ru@AIS Поэтому вот мои предки, Сесилия и - как твое имя? Kак тебя зовут? id@DM 004 ref@DM TY0020_TY_AIS_dream.004 tx@DM Dejan. mb@DM Dejan ge@DM Dejan ft@DM Dejan id@AIS 005 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.005 tx@AIS Aa? mb@AIS aa ge@AIS intj ft@AIS What? ru@AIS Как? id@DM 006 ref@DM TY0020_TY_AIS_dream.006 tx@DM Dejan. mb@DM Dejan ge@DM Dejan ft@DM Dejan. id@AIS 007 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.007 tx@AIS Bə ...? id@DM 008 ref@DM TY0020_TY_AIS_dream.008 tx@DM Dejan. mb@DM Dejan ge@DM Dejan ft@DM Dejan. id@AIS 009 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.009 tx@AIS Ee, Dejan keluŋi. mb@AIS ee Dejan kel(u)-ŋi ge@AIS intj Dejan come-intr:3pl ft@AIS Dejan has arrived. ru@AIS Дэян приехал. id@AIS 010 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.010 tx@AIS Met tadaː keluŋudəγə amutnəŋ puŋoːd'əŋ. mb@AIS met ta-Raː kel(u)-ŋu-dəγə ama(i)-j-nə(ŋ) puŋ-oːl-d'ə(ŋ) ge@AIS 1sg dist-adv.loc come-pl-3ds.ant good-intr:3-adv rejoice-intr-intr:1sg ft@AIS I am very glad that they came. ru@AIS Раз приехали, я очень рада. id@AIS 011 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.011 tx@AIS Ten ejöːkən met ereńimaːsijəγə qudoːldələk ten Sesiːlija l'əgi mb@AIS tu-n ejöːkə-n met reanimacija.R-γə quda-oːl-R(ə)lək tu-n Cecilija l'ə-gi ge@AIS prox.acs-adv not.far-adv.loc 1sg reanimation.R-loc lie-intr-ss.ant prox.acs-adv Cecilia hes-3poss tx@AIS fatograːfijagi nemegi jaunoː meńdələk əə anaːn puŋoːd'əŋ, taːt l'eː mb@AIS fotografija.R-gi neme-gi jaunə-oː meŃD'-R(ə)lək əə anaːn.Y puŋ-oːl-jəŋ taːt l'eː ge@AIS photo.R-3poss what-3poss all-o take-ss.ant hes very.Y rejoice-intr-intr:1sg so dp tx@AIS taŋ l'əγə saγanərəŋ taŋ qudoːldəŋ ereńimaːsijəγə qudoːldəŋ mb@AIS ta-ŋ l'ə-γə saγanə-Rəŋ ta-ŋ quda-oːl-Rəŋ reanimacija.R-γə quda-oːl-Rəŋ ge@AIS dist-att hes-loc sit-ss.sim dist-att lie-res-ss.sim reanimation.R-loc lie-intr-ss.sim tx@AIS mə=nimeləsuŋ tudiń. mb@AIS mə=nimelə-s(ə)-u-ŋ tude-i-ń ge@AIS aff=draw-caus-0-tr:1sg 3sg-0-str.dat ft@AIS When I was recently in intensive care, I received a photo and other things from Cecilia and was very happy, and so, while I was sitting, lying in intensive care, I wrote to her. ru@AIS Вот я недавно лежала в реанимации и, когда получила от Сесилии фотографии и все другое, я очень обрадовалась, так, когда я находилась в реанимации, лежала, написала ей письмо. id@AIS 012 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.012 tx@AIS Tan mət=nimeləsoːl l'eː mə=tadit. mb@AIS ta-n mət=nimelə-s(ə)-oːl l'eː mə-r=tad-(j)iː-t(ə) ge@AIS dist-adv 1sg.gen=draw-caus-nmlz.res dp aff-0=give.away-tr-fut(tr:1sg) ft@AIS I will give her what I wrote. ru@AIS Tо, что я написала, я отдам. id@AIS 013 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.013 tx@AIS Ten id'irə mət=wadun čiː, Tuːstaːqqə mit qoːdə saγanəjoːl mb@AIS tu-n id'irə mət=wadul-ND čiː Tuːstaːkh.Y-γə mit qoːdə(ŋ) saγanə-j-oːl ge@AIS prox.acs-adv now 1sg.gen=Yukaghir-gen people Tuustaakh.Y-loc 1pl how sit-0-nmlz.res(pred) tx@AIS əə nuŋnińoːl taŋut ńeːd'itməŋ, nuŋnińoːl. mb@AIS əə nuŋniń-oːl ta-ŋut ńeːd'i-t(ə)-məŋ nuŋniń-oːl ge@AIS hes dream-nmlz.res(pred) dist-n.pred tell-fut-of.1/2sg dream-nmlz.res(pred) ft@AIS Now, as for my Yukaghir relatives, I will tell (you) how we lived in Tuustakh and what I dreamt about. ru@AIS И сейчас, мои юкагирские родственники, расскажу как мы жили в Туустахе, и как я сны видела. id@AIS 014 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.014 tx@AIS За сон я этот буду рассказывать. ft@AIS I will tell you this dream. ru@AIS Я расскажу этот сон. id@AIS 015 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.015 tx@AIS Arai nuŋnińilγə əə Tuːstaːqqə köll'əld'əŋ. mb@AIS araj.Y nuŋniń-i-l-γə əə Tuːstaːkh.Y-γə kel(u)-l'əl-jəŋ ge@AIS dp.Y dream-0-n-loc hes Tuustaakh.Y-loc come-ev-intr:1sg ft@AIS In my dream I seemed to have arrived in Tuustakh. ru@AIS Вдруг вo сне увидела: оказывается, я приехала в Туустаах. id@AIS 016 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.016 tx@AIS Taŋ kölulγə, köldələk aγoːlγə tideŋ jaŋdəpul aruːpəgi, mb@AIS ta-ŋ kel(u)-lγə kel(u)-R(ə)lək oγ-oːl-lγə tide-ŋ jaŋdə-p(ul) aruː-pə-gi ge@AIS dist-att come-1/2sg.ds.ant come-ss.ant stand-intr-1/2sg.ds.ant rem-att goose-pl word-pl-3poss(pred) tx@AIS taγoːd'əd aruːpəgi əə, oːqaːdeːpul, čiremədeːpul. mb@AIS toγo-oːl-j(ə)-ND aruː-pə-gi əə oːqaːdeː-p(ul) čiremə-deː-p(ul) ge@AIS thick-stat-s.ptcp-gen word-pl-3poss(pred) hes pintail-pl bird-dim-pl ft@AIS I arrived (there) and stood, there were cries of geese, loud cries, (also) of pintails and small birds. ru@AIS Когда приехала и стояла, там крик гусей, громкий крик, савки, маленькие птички. id@AIS 017 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.017 tx@AIS Tadaː ködeŋ anńədəγə olγiń əə köden aruː əl=möruːnun, mb@AIS ta-Raː köde-ŋ an-ń(ə) -dəγə olγiń əə köde-ND aruː əl=mör-uː-nun ge@AIS dist-adv.loc person-ind speak-intr-3ds.ant entirely hes person-gen word neg=hear-stat-hab(neg.3) tx@AIS taːt~kitńər taːt~kitńər pojoːd'ə ujeńəi~rukun anńaːnuni. mb@AIS taːt~kitńər taːt~kitńər poi-oːl-j(ə) uje-ń(ə)-j(ə)~rukun an-ń(ə)-nun-j ge@AIS so~until so~until many-stat-s.ptcp wing-vblz.prop-s.ptcp~nmlz.e speak-intr-hab -intr:3 ft@AIS These numerous birds made so much noise that human words could not be heard when people were talking. ru@AIS Kогда разговариваешь, даже человеческий разговор не слышен, так много гaлдят птицы. id@AIS 018 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.018 tx@AIS Taŋ jaunər mə=čenguruŋi, l'əpul əə taŋ ujeńəi~rukunpul mb@AIS ta-ŋ jaunə-r mə=čengu-du-ŋi l'ə-p(ul) əə ta-ŋ uje-ń(ə)-j(ə)~rukun-p(ul) ge@AIS dist-att all-s aff=fly-plac-intr:3pl hes-pl hes dist-att wing-vblz.prop-s.ptcp~nmlz.e-pl tx@AIS jaunər čenguruŋi. mb@AIS jaunə-r čengu-du-ŋi ge@AIS all-s fly-plac -intr:3pl ft@AIS They were all flying, all these birds were flying there. ru@AIS Там все летают, все эти птицы летают. id@AIS 019 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.019 tx@AIS Aruːpəgi əl=möruː, olγiń əl=möruː, jeulugəp. mb@AIS aruː-pə-gi əl=mör-uː olγiń əl=mör-uː jeulə-Gə-p(ul) ge@AIS word-pl-3poss neg=hear-stat(neg.3) entirely neg=hear-stat(neg.3) like-intj-pl ft@AIS (People's) voices could not be heard at all, what a shame! ru@AIS Их говор не слышeн, совсем не слышeн, жаль. id@AIS 020 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.021 tx@AIS Tadaːt qad'ir tuŋ mit=poselok čiːpulginiń uːjəŋ, nimepulγə mb@AIS tadaːt qad'ir tu-ŋ mit=poselok.R čiː-p(ul)-gin-j-ń uː-jəŋ nime-p(ul)-γə ge@AIS then dp prox.acs-att 1pl.gen=village.R people-pl-3poss.obl-0-str.dat go-intr:1sg house-pl-loc tx@AIS nime~pudileː čiː. mb@AIS nime~pudileː čiː ge@AIS house~outside people ft@AIS Then I went to the people from the village, there were people in and around the houses. ru@AIS Потом я пошла к жителям поселка, и в домах и возлe домов - люди. id@AIS 021 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.021 tx@AIS Eureːnuŋi. mb@AIS eurə-nu-ŋi ge@AIS walk-ipfv-intr:3pl ft@AIS They walked around. ru@AIS Они ходили. id@AIS 022 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.022 tx@AIS Kinoll'əlk metqənə əl=man, "Ukul'eː, qadaːt keluk?" mb@AIS kin-oll'əlk met-γənə əl=mon Ukul'eː qadaː-t kel(u)-k ge@AIS who-str.nom.contr 1sg-str.acc neg=say(neg.3) Ukulye where-adv.abl come-inter.2sg ft@AIS Nobody asked me: "Ukulye, where did you come from?" ru@AIS Никто меня не спросил: "Укульэ, откуда ты пришла?" id@AIS 023 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.023 tx@AIS "Nemelə ńeːd'itməŋ?" mb@AIS neme-lə ńeːd'i-t(ə)-məŋ ge@AIS what-pred tell-fut-of.1/2sg ft@AIS "What will you tell (us)?" ru@AIS "Что расcкажешь?" id@AIS 024 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.024 tx@AIS Tideŋ aγal'wərəŋ anńəi čiː. mb@AIS tide-ŋ aγal'wə-Rəŋ an-ń(ə)-j(ə) čiː ge@AIS rem-att laugh-ss.sim speak-intr-s.ptcp people ft@AIS Those people were talking and laughing. ru@AIS Те люди разговаривали и смеялись. id@AIS 025 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.025 tx@AIS Olγiń aruːpəgi əl=möruː. mb@AIS olγiń aruː-pə-gi əl=mör-uː ge@AIS entirely word-pl-3poss neg=hear-stat(neg.3) ft@AIS But their voices were not heard. ru@AIS Даже их говор не слышен. id@AIS 026 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.026 tx@AIS Kinoll'əlk əl=puŋoːl, kinoll'əlk əl=aγal'wə. mb@AIS kin-oll'əlk əl=puŋ-oːl kin-oll'əlk əl=aγal'wə ge@AIS who-str.nom.contr neg=rejoice-intr(neg.3) who-str.nom.contr neg=laugh(neg.3) ft@AIS Nobody was happy, nobody laughed. ru@AIS Никто не обрадовался, никто не смеялся. id@AIS 027 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.027 tx@AIS Taːtənəŋ jaunər əl=aruː əl=anńə aγoːluŋi, saγanaːnuŋi. mb@AIS taːt-ə-(ND)ə(ŋ) jaunə-r əl=aruː əl=an-ń(ə) oγ-oːl-u-ŋi saγanə-nu-ŋi ge@AIS so-0-contr all-s neg=word neg=speak-intr stand-intr-intr.ints-intr:3pl sit-ipfv-intr:3pl ft@AIS Everone stood without words, without talking. ru@AIS Так все стояли и сидели без слов, без разговора. id@AIS 028 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.028 tx@AIS Mə=nemelə weːnuŋumlə. mb@AIS mə=neme-lə weː-nu-ŋu-m(ə)lə ge@AIS aff=what-pred do-ipfv-pl-of.3 ft@AIS They were doing something. ru@AIS Что-то делали. id@AIS 029 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.029 tx@AIS Laːməpul jöːčiːŋ, laːməpul mə=qudoːlŋi. mb@AIS laːmə-p(ul) jöː-čiː-ŋ laːmə-p(ul) mə=quda-oːl-ŋi ge@AIS dog-pl see-v.dim-tr:1sg dog-pl aff=lie-intr-intr:3pl ft@AIS I looked at the dogs, dogs were lying (there). ru@AIS Я посмотрела на собак, собаки лежали. id@AIS 030 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.030 tx@AIS Əl=laisəŋu, əl=anńəŋu. mb@AIS əl=laisə-ŋu əl=an-ń(ə)-ŋu ge@AIS neg=bark-pl(neg.3) neg=speak-intr-pl(neg.3) ft@AIS They didn't bark, didn't make noise. ru@AIS Не лаяли, не говорили. id@AIS 031 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.031 tx@AIS Jaunər qudoːlŋi, l'ə taːtənəŋ [mei] mə=čaγad'əŋi, tadaːt qad'ir mb@AIS jaunə-r quda-oːl-ŋi l'ə taːt-ə-(ND)ə(ŋ) mə=čaγad'ə-ŋi tadaːt qad'ir ge@AIS all-s lie-res-intr:3pl hes so-0-contr aff=move-intr:3pl then dp tx@AIS joqod-ilepul ičoːŋ. mb@AIS joqol-ND_ile-p(ul) ičoː-ŋ ge@AIS Yakut-gen_reindeer-pl look-tr:1sg ft@AIS They were all lying and moving, and then I saw horses. ru@AIS Все лежали, так и шевелятся, a потом я увидела лошадeй. id@AIS 032 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.032 tx@AIS Joqod-ilepul waːj, qudoːd'əl'ə mə=qudoːń, aγoːd'əl'ə mər=aγoːń. mb@AIS joqol-ND_ile-p(ul) waːj quda-oːl-j(ə)-l'ə mə=quda-oːl-j oγ-oːl-j(ə)-l'ə mə-r=oγ-oːl-j ge@AIS Yakut-gen_reindeer-pl also lie-intr-s.ptcp-pert aff=lie-intr-intr:3 stand-intr-s.ptcp-pert aff-0=stand-intr-intr:3 ft@AIS The horses too, some were lying, some were standing (literally: those that were lying were lying, those that were standing were standing). ru@AIS И лошади тоже, некоторые лежат, некоторые стоят. id@AIS 033 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.033 tx@AIS Kerewəpul waːj, aγoːd'əl'ə mər=aγoːń, qudoːd'əl'ə mə=qudoːń, mb@AIS korova.R-p(ul) waːj oγ-oːl-j(ə)-l'ə mə-r=oγ-oːl-j quda-oːl-j(ə)-l'ə mə=quda-oːl-j ge@AIS cow.R-pl also stand-intr-s.ptcp-pert aff-0=stand-intr-intr:3 lie-intr-s.ptcp-pert aff=lie-intr-intr:3 tx@AIS kerewəpul. mb@AIS korova.R-p(ul) ge@AIS cow.R-pl ft@AIS The cows as well, some were standing and some were lying. ru@AIS Коровы тоже, некоторые стоят, некоторые лежат. id@AIS 034 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.034 tx@AIS Tadaːt teńi tideŋ taγoːd'ə ńanməpul, taγoːd'ə ńanməpul oγoːlnunŋi. mb@AIS tadaːt teńi tide-ŋ toγo-oːl-j(ə) ńanmə-p(ul) toγo-oːl-j(ə) ńanmə -p(ul) oγ-oːl-nun-ŋi ge@AIS then here rem-att thick-stat-s.ptcp willow-pl thick-stat-s.ptcp willow-pl stand-intr-hab-intr:3pl ft@AIS There also used to be thick willow bushes there. ru@AIS Потом там стоят густые тальники. id@AIS 035 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.035 tx@AIS Mit tadaː qad'ir talγəteːrəŋ mit=joːraːjoːl. mb@AIS mit ta-Raː qad'ir talγə-tə-Aː-Rəŋ mit=joːrə-j-oːl ge@AIS 1pl dist-adv.loc dp hide-tr-intr.punc-ss.sim 1pl.gen=play-0-nmlz.res ft@AIS This was our playground, where we used to hide. ru@AIS Мы там играли и прятались. id@AIS 036 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.036 tx@AIS Qoll'ə? Jaunər köːmur ŋolaːl'əlŋi, köːmur. mb@AIS qoll'ə jaunə-r köːmur (ŋ)ol-Aː-l'əl-ŋi köːmur ge@AIS be.where all-s dry.shrub cop-inch-ev-intr:3pl dry.shrub ft@AIS Where are they? Everything has turned into dry shrub. ru@AIS Где они? Все стало сухостоем. id@AIS 037 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.037 tx@AIS Jaunər silγəl'aːl'əlŋi. mb@AIS jaunə-r silγə-l'ə-l'əl-ŋi ge@AIS all-s dry-stat.inch-ev-intr:3pl ft@AIS All have dried out. ru@AIS Все засохли. id@AIS 038 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.038 tx@AIS Qad'ir sukiń-gurčičəŋ. mb@AIS qad'ir sukiń_kur-čiː-jəŋ ge@AIS dp in.wilderness_act-intr.punc-intr:1sg ft@AIS I felt lost. ru@AIS Я растерялaсь. id@AIS 039 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.039 tx@AIS Sukiń-gurčičəŋ l'eː, met met Čuːkočə jeučəməŋ. mb@AIS sukiń_kur-čiː-jəŋ l'eː met met Čukoč'ja.R jöː-(iː)čə-məŋ ge@AIS in.wilderness_act-intr.punc-intr:1sg dp 1sg 1sg Chukochya.R(pred) see-purp-of.1/2sg ft@AIS I felt lost and went to look at the river Chukochya. ru@AIS Я растерялась и пошла посмотреть на Большую Чукочью. id@AIS 040 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.040 tx@AIS Čuːkočə jeučəŋ. mb@AIS Čukoč'ja.R jöː-(iː)čə-ŋ ge@AIS Chukochya.R see-purp-tr:1sg ft@AIS I went to look at the Chukochya. ru@AIS Пошла посмотреть на Чуукочэ. id@AIS 041 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.041 tx@AIS Olγiń laujəgi eul'ə. mb@AIS olγiń laujə-gi eul'ə ge@AIS entirely water-3poss not.be(neg.3) ft@AIS It didn't have water at all. ru@AIS В ней совсем нет воды. id@AIS 042 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.042 tx@AIS Tindaː laujəgi keweil'əń. mb@AIS tide-Raː laujə-gi kewe-j-l'əl-j ge@AIS rem-adv.loc water-3poss depart-pfv-ev-intr:3 ft@AIS The water must have gone long ago. ru@AIS Вода давно ушла. id@AIS 043 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.043 tx@AIS Lukulgi maːrqoːń kurul'oːń. mb@AIS lukul-gi maːrqoːń kurul'-oːl-j ge@AIS earth-3poss only visible-stat-intr:3 ft@AIS Only the earth was to be seen. ru@AIS Только земля видна. id@AIS 044 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.044 tx@AIS Qad'ir mə=pulgəčəŋ. mb@AIS qad'ir mə=pul-Gəj-jəŋ ge@AIS dp aff=come.out-intr.punc-intr:1sg ft@AIS So I went out. ru@AIS Вот я вышла. id@AIS 045 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.045 tx@AIS Qoːdədə manul əl=ban. mb@AIS qoːdə(ŋ)-(ND)ə(ŋ) mon-u-l əl=pan ge@AIS how-contr say-0-nmlz neg=be(neg.3) ft@AIS There is no way of saying it. ru@AIS Никак сказать невозможно. id@AIS 046 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.046 tx@AIS Saːn-monil'əpul jöːŋ, saːn-monil'əpul jaunər silγəl'aːl'əlŋi. mb@AIS saːl-ND_monil'ə-p(ul) jöː-ŋ saːl-ND_monil'ə-p(ul) jaunə-r silγə-l'ə-l'əl-ŋi ge@AIS tree-gen_hair-pl see-tr:1sg tree-gen_hair-pl all-s dry-stat.inch-ev-intr:3pl ft@AIS I saw forests, all the forests had dried out. ru@AIS Леса видела, и леса все засохли. id@AIS 047 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.047 tx@AIS Tindaː silγəl'aːl'əlŋi. mb@AIS tide-Raː silγə-l'ə-l'əl-ŋi ge@AIS rem-adv.loc dry-stat.inch-ev-intr:3pl ft@AIS They dried out a long time ago. ru@AIS Давно засохли. id@AIS 048 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.048 tx@AIS Qoːdədə manul əl=ban. mb@AIS qoːdə(ŋ)-(ND)ə(ŋ) mon-u-l əl=pan ge@AIS how-contr say-0-nmlz neg=be(neg.3) ft@AIS There is no way of saying it. ru@AIS Никак невозможно сказать. id@AIS 049 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.049 tx@AIS Mər=anmə taːt qad'ir ńaːrčəqaːl'əń. mb@AIS mə-r=anmə taːt qad'ir ńaːrčə-QAː-l'əl-j ge@AIS aff-0=simply so dp bad-stat.inch-ev-intr:3 ft@AIS That's how bad it has become. ru@AIS До такой степени все плохо стало. id@AIS 050 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.050 tx@AIS Mət=jöːdiː-laujə kereːj. mb@AIS mət=jöːdiː_laujə ker-Aː-j ge@AIS 1sg.gen=eye_water descend-intr.punc-intr:3 ft@AIS My tears started running. ru@AIS У меня потекли слезы. id@AIS 051 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.051 tx@AIS Nemeŋolləŋ manul əl=ban. mb@AIS neme-ŋolləŋ mon-u-l əl=pan ge@AIS what-acc.contr say-0-nmlz neg=be(neg.3) ft@AIS It is not possible to say anything. ru@AIS Никак невозможно ничего сказать. id@AIS 052 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.052 tx@AIS Tadaːt qad'ir l'eː. mb@AIS tadaːt qad'ir l'eː ge@AIS then dp dp ft@AIS And then. ru@AIS Далее. id@AIS 053 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.053 tx@AIS Tuŋ jerpəjə əl=kurul'oːl, [pugu] pugoːlgi eul'ə, jerpəjə jerpəjə [wug]. mb@AIS tu-ŋ jerpəjə əl=kurul'-oːl puge(i)-oːl-gi eul'ə jerpəjə jerpəjə ge@AIS prox.acs-att sun neg=visible-stat(neg.3) warm-stat(nmlz)-3 not.be(neg.3) sun sun ft@AIS The sun was not seen, there was no warmth from it. ru@AIS Cолнца не видно, нет его тeплоты, солнцa. id@AIS 054 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.054 tx@AIS Mə=qadaːn weːdə kurčiːrələk oγoːlköd'iː. mb@AIS mə=qadaː-n weːdə(ŋ) kur-čiː-R(ə)lək oγ-oːl-ködi-j ge@AIS aff=where-adv.loc differently act-intr.punc-ss.ant stand-intr-hpcr-intr:3 ft@AIS It was shining somehow differently, poor thing. ru@AIS Как-то по-другому стоит, беднoe, измененнoe. id@AIS 055 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.055 tx@AIS Sukun-sawa buollar jaunər [tarań] torońəi tite, torońəi sukun-sawa. mb@AIS sukun_sawa buollar.Y jaunə-r toro-ń(ə)-j tite toro-ń(ə)-j(ə) sukun_sawa ge@AIS thing_skin dp.Y all-s black-stat-intr:3 like black-stat-s.ptcp thing_skin ft@AIS All the clouds were black, black clouds. ru@AIS Облакa все черные, черные облакa. id@AIS 056 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.056 tx@AIS Mər=anmə jaunər čiŋičəńi. mb@AIS mə-r=anmə jaunə-r čiŋičə-ń(ə)-j ge@AIS aff-0=simply all-s darkness-vblz.prop-intr:3 ft@AIS Literally everything was dark. ru@AIS Просто все темно. id@AIS 057 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.057 tx@AIS "Oo, jeulugəp mət=wadun čiː", mad'əŋ, "jeulugəp." mb@AIS oo jeulə-Gə-p(ul) mət=wadul-ND čiː mon-jəŋ jeulə-Gə-p(ul) ge@AIS intj like-intj-pl 1sg.gen=Yukaghir-gen people say-intr:1sg like-intj-pl ft@AIS I said: "Oh, my poor Yukaghirs, my dears." ru@AIS "O, мои бедные юкагиры, - сказала, - любимые". id@AIS 058 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.058 tx@AIS Tadaːt l'eː oːrińər oːrińər qad'ir mət=wodun mət=jaqtə mər=anmə mb@AIS tadaːt l'eː oːrə-ń(ə)-r oːrə-ń(ə)-r qad'ir mət=wadul-ND mət=jaqtə mə-r=anmə ge@AIS then dp cry-intr -ss.circ cry-intr -ss.circ dp 1sg.gen=Yukaghir-gen 1sg.gen=song aff-0=simply tx@AIS köl'dəč, mə=jaqtənaːjəŋ: mb@AIS kel'-Rəj -j mə=jaqtə-naː-jəŋ ge@AIS burst-intr.punc-intr:3 aff=sing-inch-intr:1sg ft@AIS I cried and cried, and then my Yukaghir song simply came out, I started singing: ru@AIS Потом, я плакала, плакала, и моя юкагирская песня просто прорвалась: я начала петь: id@AIS 059 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.059 tx@AIS Met wodun čiːpeː leitəirə e-e-e-e mb@AIS met wadul-ND čiː-pə-eː lei-tə-j-Rə e-e-e-e ge@AIS 1sg Yukaghir-gen people-pl-dim aware-tr-pfv-ss.cond.sim (refrain) ft@AIS I was remembering my Yukaghir ancestors, ru@AIS Вспоминая предков юкагиров, id@AIS 060 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.060 tx@AIS Qoːdə saγanəjoːlpəgi leitəirə e-e-e-e mb@AIS qoːdə(ŋ) saγanə-j-oːl-pə-gi lei-tə-j-Rə e-e-e-e ge@AIS how sit-0-nmlz.res-pl-3 aware-tr-pfv-ss.cond.sim (refrain) ft@AIS Remembering how they lived, ru@AIS Вспоминая, как они жили, id@AIS 061 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.061 tx@AIS Mət=jaqtə mər=anmə pulgəillək köl'dəinuni e-e-e-e. mb@AIS mət=jaqtə mə-r=anmə pul-Gəj -R(ə)lək kel'-Rəj -nun-j e-e-e-e ge@AIS 1sg.gen=song aff-0=simply come.out-intr.punc-ss.ant burst-intr.punc-hab-intr:3 (refrain) ft@AIS My song simply came out, burst out. ru@AIS Mоя песня просто вышла, прорвалась. id@AIS 062 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.062 tx@AIS Joːl oːge pjoː-oo jolu oːge pjoː-oooo mb@AIS joːl oːge pjoː-oo jolu oːge pjoː-oooo ge@AIS (refrain) ft@AIS [refrain] ru@AIS [припев] id@AIS 063 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.063 tx@AIS Tittə nimetəgəγənə e-e-e-e mb@AIS tittə nime-t(ə)gə-γənə e-e-e-e ge@AIS 3pl.gen house-aug-str.acc (refrain) ft@AIS Their big house, ru@AIS Их большой дом id@AIS 064 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.064 tx@AIS Puren band'ə ibalńəi [nimet] l'əγə əə čumurtəgəγə ögöteːnuŋaː mb@AIS pure-n pan-j(ə) ibal-ń(ə)-j(ə) l'ə-γə əə čumur-t(ə)gə-γə ögö-tə-nu-ŋa(m) ge@AIS above-adv.loc be-s.ptcp precipice-vblz.prop-s.ptcp hes-loc hes ridge-aug-loc stand-tr-ipfv -tr:3pl tx@AIS a-a-a-a mb@AIS a-a-a-a ge@AIS (refrain) ft@AIS They are building it on a hill with a high precipice, ru@AIS Cтроят на едоме с высоким яром. id@AIS 065 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.065 tx@AIS Jeulugə pjoː-oo oːge pjoː-oo jolu oːge pjoː-ooo mb@AIS jeulə-Gə pjoː-oo oːge pjoː-oo jolu oːge pjoː-ooo ge@AIS like-intj (refrain) ft@AIS Oh, darlings [refrain]. ru@AIS Бeдняжки [припев]. id@AIS 066 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.066 tx@AIS Tadaːt l'ə mət=jaqtə əl=kelu, mə=qaudəŋ mə=ńaːrčəqaːjəŋ, mət=l'ə mb@AIS tadaːt l'ə mət=jaqtə əl=kel(u) mə=qoːdə(ŋ) mə=ńaːrčə-QAː-jəŋ mət=l'ə ge@AIS then hes 1sg.gen=song neg=come(neg.3) aff=how aff=bad-stat.inch-intr:1sg 1sg.gen=hes там. tx@AIS mət=tenmə olγiń əl=l'ə əə əl=pujaγəi, mə=qaudəŋ mb@AIS mət=tenmə olγiń əl=l'ə əə əl=puja-Gəj mə=qoːdə(ŋ) ge@AIS 1sg.gen=throat entirely neg=be(neg.3) hes neg=slip-intr.punc(neg.3) aff=how tx@AIS mə=ńaːrčəqaːjəŋ ten. mb@AIS mə=ńaːrčə-QAː-jəŋ tu-n ge@AIS aff=bad-stat.inch-intr:1sg prox.acs-adv ft@AIS Then the song didn't go further, I felt unwell and my throat couldn't do it, it couldn't produce (the song), I felt badly there. ru@AIS Потом дальше уже песнь не идет, мне плохо стало, мое горло даже не делает это, не производит песню, мне как-то плохо стало id@AIS 067 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.067 tx@AIS Taːtl'ər l'eː porostiː gïnaːŋi, porostiː gïnaːŋi, əə [prosti]. mb@AIS taːtl'ər l'eː prostit'.R.A.Y gïna.Y-ŋi prostit'.R.A.Y gïna.Y-ŋi əə ge@AIS therefore dp forgive.R.ss.ipfv.Y do.Y-intr:3pl forgive.R.ss.ipfv.Y do.Y-intr:3pl hes ft@AIS That's why they forgave me. ru@AIS Ну, поэтому меня простили. id@AIS 068 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.068 tx@AIS Tadaːt l'ə tan puren-band'ə čumurtəgəγə tindaːl'ə čiː mb@AIS tadaːt l'ə ta-n pure-n_pan-j(ə) čumur-t(ə)gə-γə tide-Raː-l'ə čiː ge@AIS then hes dist-adv above-adv.loc_be-s.ptcp ridge-aug-loc rem-adv.loc-pert people tx@AIS ögöteːnuŋaː, tittəl l'əγənə jököt kurul'oːlγən manur ibalńəi mb@AIS ögö-tə-nu-ŋa(m) tittə-l l'ə-γənə jöke-t kurul'-oːl-γən monur ibal-ń(ə)-j(ə) ge@AIS stand-tr-ipfv-tr:3pl 3pl-nom hes-str.acc far-adv.abl visible-stat-hort.3 comp precipice-vblz.prop-s.ptcp tx@AIS puren-band'ə [čumu] čumurγə ögöteːnuŋaː, ere ten. mb@AIS pure-n_pan-j(ə) čumur-γə ögö-tə-nu-ŋa(m) ere.Y tu-n ge@AIS above-adv.loc_be-s.ptcp ridge-loc stand-tr-ipfv-tr:3pl dp.Y prox.acs-adv ft@AIS So, the ancient Yukaghirs had made (houses) on a high hill, they had built them on a high hill with a precipice so that they could be seen from afar. ru@AIS Ну, дальше - древние юкагиры поставили на высокой едоме, чтоб было видно издалека, поставили свой дом на высокой едоме с яром. id@AIS 069 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.069 tx@AIS Čitaraːt nemeŋ mət=nimeləsoːl əl=čuŋčoːn əə l'eːnuŋ, mb@AIS tetrad'.R neme-ŋ mət=nimelə-s(ə)-oːl əl=čuŋ-čoːn əə l'ə-nu-ŋ ge@AIS notebook.R what-ind 1sg.gen=draw-caus-nmlz.res neg=count-ss.priv hes be-ipfv-tr:1sg tx@AIS mət=čuŋdəoll'əlk l'eː əl-l'ə. mb@AIS mət=čuŋdə-oll'əlk l'eː əl=l'ə ge@AIS 1sg.gen=thought-str.nom.contr dp neg=be(neg.3) ft@AIS If I don't read what I have written in my notebook and so on, I am out of my mind. ru@AIS Тетрадь и прочеe, что я написала, не читая ее, умa нет. id@AIS 070 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.070 tx@AIS Mə=qadaːn mə=qadaːn mə=ńaːrčəqaːjəŋ=də oqol' ten, aq mb@AIS mə=qadaː-n mə=qadaː-n mə=ńaːrčə-QAː-jəŋ=də oqol' tu-n aq ge@AIS aff=where-adv.loc aff=where-adv.loc aff=bad-stat.inch-intr:1sg=dp always prox.acs-adv dp tx@AIS mət=wodun d'iː, tuŋ sukun-mol'γəlγə engənə pojoːd'ə čiːk mb@AIS mət=wadul-ND čiː tu-ŋ sukun_mol'γəl-γə engənə(ŋ) poi-oːl-j(ə) čiː-k ge@AIS 1sg.gen=Yukaghir-gen people prox.acs-att thing_joint-loc very many-stat-s.ptcp people-str.pred tx@AIS eul'ikeːŋul. mb@AIS eul'ə-QAː-ŋu-l ge@AIS not.be-stat.inch-pl-sf ft@AIS Somehow I felt bad all the time, too many Yukaghirs, my relatives, passed away this year. ru@AIS Как-то так плохо мне стало, всегда так, в этом году не стало слишком много моих сородичей, юкагиров. id@AIS 071 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.071 tx@AIS Taːtl'ər ten mət=oːrińəl oqol' kelununi. mb@AIS taːtl'ər tu-n mət=oːrə-ń(ə)-l oqol' kel(u)-nun-j ge@AIS therefore prox.acs-adv 1sg.gen=cry-intr-nmlz always come-hab-intr:3 ft@AIS That's why my tears come to me all the time. ru@AIS Поэтому я всегда плачу (мне постоянно приходят слезы). id@AIS 072 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.072 tx@AIS Oqol' keluːnuni, mət=wodun čiːpeːńə ńaγa, Vasilij Tret'jakovńə mb@AIS oqol' kel(u)-nun-j mət=wadul-ND čiː-pə-eː-ńəŋ ńaγa Vasilij.R Tret'jakov.R-ńəŋ ge@AIS always come-hab-intr:3 1sg.gen=Yukaghir-gen people-pl-dim-s.com together Vasily.R Tretyakov.R-s.com tx@AIS ńaγa tadaːt Ljubańə ńaγa ńeːd'ir taŋnigi maːrqoːń met mb@AIS ńaγa tadaːt Ljuba.R -ńəŋ ńaγa ńeːd'i-r taŋnigi maːrqoːń met ge@AIS together then Lyuba.R-s.com together tell-ss.circ then only 1sg tx@AIS leml'əmunund'əŋ, taːtl'ər qad'ir. mb@AIS leml'ə-mu-nun-jəŋ taːtl'ər qad'ir ge@AIS fine-stat.inch-hab-intr:1sg therefore dp ft@AIS They come all the time, but when I talk to my dear Yukaghirs, to Vasily Tretyakov and Lyuba, only then do I recover, it's because of that. ru@AIS (Слезы) постоянно приходят, когда я разговариваю с моими юкагирушками, с Василием Третьяковым, потом с Любой, только тогда я поправляюсь, пoэтому. id@AIS 073 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.073 tx@AIS Tadaːt taːt qad'ir jaqtər l'eːnulγə əə id'eː qad'ir tindaːl'ə mit=wodun mb@AIS tadaːt taːt qad'ir jaqtə-r l'ə-nu-lγə əə id'eː qad'ir tide-Raː-l'ə mit=wadul-ND ge@AIS then so dp sing-ss.circ be-ipfv-1/2sg.ds.ant hes now dp rem-adv.loc-pert 1pl.gen=Yukaghir-gen tx@AIS čiː taːt band'ə puren-band'ə čumurγə olγiń əl=kurul'oːl, əə id'eː mb@AIS čiː taːt pan-j(ə) pure-n_pan-j(ə) čumur-γə olγiń əl=kurul'-oːl əə id'eː ge@AIS people so be-s.ptcp above-adv.loc_be-s.ptcp ridge-loc entirely neg=visible-stat(neg.3) hes now tx@AIS maːrqoːń əə l'əpədəγən tigin əə ńumuńəlpəgi maːrqoːń qudoːləl, mb@AIS maːrqoːń əə l'ə-pə-də-γən teː-n əə ńumu-ń(ə)-l-pə-gi maːrqoːń quda-oːl-ə-l ge@AIS only hes hes-pl-3poss.obl-prol dist.acs-adv hes camp-intr-n-pl-3poss(pred) only lie-intr-0-sf tx@AIS ńumuńəlpəgi. mb@AIS ńumu-ń(ə)-l-pə-gi ge@AIS camp-intr-n-pl-3poss(pred) ft@AIS So I was going to sing, (how) now one can't see our old Yukaghir ancestors on such a high hill at all, now only their old camps are standing there. ru@AIS Значит так, собиралась петь. Tеперь нашиx древниx предкoв-юкагирoв на такой высокой едоме даже не видно, сейчас только стоянки стоят, стоянки. id@AIS 074 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.074 tx@AIS Tite band'ə puren-band'ə l'əγə eul'ə id'eː, nimepəgi, wadun mb@AIS tite pan-j(ə) pure-n_pan-j(ə) l'ə-γə eul'ə id'eː nime-pə-gi wadul-ND ge@AIS like be-s.ptcp above-adv.loc_be-s.ptcp hes-loc not.be(neg.3) now house-pl-3poss Yukaghir-gen tx@AIS nimettəgə id'eː əl=aγoːl. mb@AIS nime-ttəgə id'eː əl=oγ-oːl ge@AIS house-aug now neg=stand-intr(neg.3) ft@AIS There are no houses now on such a high (hill), no large Yukaghir yurts. ru@AIS На такой высокой (едоме) нет домoв сейчас, не стоят большие юкагирские яранги. id@AIS 075 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.075 tx@AIS Oo, jeulugəp joː, taːtənə qad'ir. mb@AIS oo jeulə-Gə-p(ul) joː taːt-ə-(ND)ə(ŋ) qad'ir ge@AIS intj like-intj-pl intj so-0-contr dp ft@AIS Oh what a pity it is. ru@AIS Ой бедные, так это. id@AIS 076 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.076 tx@AIS Id'eː qad'ir əə aqtə l'ə taŋ lačid-edoːlpəgitəgə maːrqoːń tine l'eːnuni. mb@AIS id'eː qad'ir əə aqtə l'ə ta-ŋ lačil-ND_eND-oːl-pə-gi-t(ə)gə maːrqoːń tine l'ə-nun-j ge@AIS now dp hes only hes dist-att fire-gen_burn-nmlz.res-pl-3poss-aug only then be-hab-intr:3 ft@AIS As for now, there were only places of the old fires. ru@AIS Сейчас, вот раньше только места кострища были. id@AIS 077 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.077 tx@AIS Tan id'eː taŋńəŋoll'əlk euleːl'əlut. mb@AIS ta-n id'eː ta-ŋńə-ŋoll'əlk eul'ə-l'əl-u-t(ə) ge@AIS dist-adv now dist-n-nom.contr not.be-ev-0-fut(neg.3) ft@AIS Perhaps even those are no longer there. ru@AIS Сейчас даже этого, наверное, нету. id@AIS 078 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.078 tx@AIS Čau~laγandə ilijətkə jaunoː jaunoː l'irerəil'əltəm. mb@AIS čau~la-GVr(ə)-ND ilijə-t(ə)gə jaunə-oː jaunə-oː l'ire-R(ə)-j-l'əl-t(ə)-m ge@AIS north~side-n.rel-gen wind-aug all-o all-o blow-tr -pfv-ev-fut-tr:3 ft@AIS A strong northern wind must have blown everything away. ru@AIS Северный ветер все сдул, наверное. id@AIS 079 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.079 tx@AIS Qad'ir taːt jaqtər saγanəlγənəŋ arai arai buluo duo dien l'eː l'əŋ mb@AIS qad'ir taːt jaqtə-r saγanə-lγənəŋ araj.Y araj.Y buluo.Y duo.Y die.Y-(A)n.Y l'eː l'ə-ŋ ge@AIS dp so sing-ss.circ sit-1/2sg.ds.conc dp.Y dp.Y found.Y qu.Y say.Y-ss.pfv.cvb.Y dp hes-ind tx@AIS mə=qadaːn [mət=j] mət=poːjəγə l'ələŋ jerpəjən pugud'ək mörkeːl, tite. mb@AIS mə=qadaː-n mət=poːjə-γə l'ə-lə-ŋ jerpəjə-ND puge(i)-d'ə-k mör-QAː-l tite ge@AIS aff=where-adv.loc 1sg.gen=cheek-loc hes-pred-att sun-gen warm-n-str.pred hear-stat.inch-sf like ft@AIS So I was sitting and singing (mm, let me find (the word)), and somehow I felt something like the sun's warmth on my cheek. ru@AIS Вот я сидела и пела, значит, ну не просто, почувствовала на своей щеке как-будто тепло солнца, так. id@AIS 080 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.080 tx@AIS Tadaːt mə=qaudəŋ tite l'uku l'ukučoː ičoːlγənə mə=qadaːn čailərul dite mb@AIS tadaːt mə=qoːdə(ŋ) tite juku juku-čiː-oː ičoː-lγənə mə=qadaː-n čailə-R(ə)-u-l tite ge@AIS then aff=how like small small-v.dim-o look-1/2sg.ds.sim aff=where-adv.loc light-vblz.acq-0-nmlz like tx@AIS bani, tuŋ. mb@AIS pan-j tu-ŋ ge@AIS be-intr:3 prox.acs-att ft@AIS Then I looked around a little bit: it seemed to be becoming lighter. ru@AIS Потом посмотрела: как-будто немножко светлеет. id@AIS 081 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.081 tx@AIS Čailərul dite gurčič. mb@AIS čailə-R(ə)-u-l tite kur-čiː-j ge@AIS light-vblz.acq-0-nmlz like act-intr.punc-intr:3 ft@AIS It seemed to be becoming lighter. ru@AIS Как-будто наступил расcвет. id@AIS 082 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.082 tx@AIS Qad'ir met qad'ir mər=ičoːŋ mət=jöːdiːlək. mb@AIS qad'ir met qad'ir mə-r=ičoː-ŋ mət=jöːdiː-lək ge@AIS dp 1sg dp aff-s=look-tr:1sg 1sg.gen=eye-ins ft@AIS I finally could see with my own eyes. ru@AIS Наконец я увидела своими глазами. id@AIS 083 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.083 tx@AIS Taŋ ičoːlγənə jerpəjə mə=joŋdičiːl'əń, əə l'əŋ tideŋ sukun-sawa mb@AIS ta-ŋ ičoː-lγənə jerpəjə mə=joŋo-Ričiː-l'əl-j əə l'ə-ŋ tide-ŋ sukun_sawa ge@AIS dist-att look-1/2sg.ds.sim sun aff=open-intr.punc-ev -intr:3 hes hes-ind rem-att thing_skin tx@AIS eul'ə. mb@AIS eul'ə ge@AIS not.be(neg.3) ft@AIS I saw that the sun came out (literally: opened up) and there were no clouds. ru@AIS Когда я смотрела, появилось солнце, облаков нету. id@AIS 084 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.084 tx@AIS Arai wal'γərumkuroːd'ə əə čald'ə-čoːńəi abučeː joːdəγənə mandəŋ mət=čumdəγə mb@AIS araj.Y wal'γərumkur-oːl-j(ə) əə čald'ə_čoː-ń(ə)-j(ə) abučeː joːdəγənə mondəŋ mət=čumdə-γə ge@AIS dp.Y nine-stat-s.ptcp hes hand_iron-vblz.prop-intr:3 grandmother apparently comp 1sg.gen=thought-loc tx@AIS l'eː maiŋ met, joːdəγənə. mb@AIS l'eː moi-ŋ met joːdəγənə ge@AIS dp hold-tr:1sg 1sg apparently ft@AIS It seems I kept in my thoughts, my grandmother who had nine rings, apparently. ru@AIS Моя бабушка была c девятью перстнями, я, кажется, ее в мыслях держала. id@AIS 085 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.085 tx@AIS Maːrqən anaːn engənəŋ amučə sukunńəi apanəlaːtəgə jökö jökö mb@AIS maːrqə-ND anaːn.Y engənə(ŋ) ama(i) -j(ə) sukun-ń(ə)-j(ə) apanəlaː-t(ə)gə jöke jöke ge@AIS one-gen very.Y very good-s.ptcp thing-vblz.prop-s.ptcp old.woman-aug far far tx@AIS oγoːń. mb@AIS oγ-oːl-j ge@AIS stand-intr-intr:3 ft@AIS A very well-dressed old woman stood far far away. ru@AIS Далеко-далеко стояла oдна очень хорошо одетая большая старуха. id@AIS 086 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.086 tx@AIS Taŋńəŋ jöːrələk l'eː met l'eː mod'əŋ eik tideŋ mət=abučeːtəgə keluːnul mb@AIS ta-ŋńə-ŋ jöː-R(ə)lək l'eː met l'eː mon-jəŋ eik tide-ŋ mət=abučeː-t(ə)gə kel(u)-nu-l ge@AIS dist-n-ind see-ss.ant dp 1sg dp say-intr:1sg dp rem-att 1sg.gen=grandmother-aug(pred) come-ipfv-sf tx@AIS du. mb@AIS du.Y ge@AIS or.Y ft@AIS I saw that and said: "It seems my dear grandmother has come." ru@AIS Вот это увидев, я сказала: "Kажется, моя большая бабушка пришла что-ли". id@AIS 087 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.087 tx@AIS L'əgi toliːgi buollar jaunər jadarqələŋ, jaunər tite mb@AIS l'ə-gi toliː-gi buollar.Y jaunə-r jadarqə-lə-ŋ jaunə-r tite ge@AIS hes-3poss staff-3poss dp.Y all-s bead-pred-ind all-s like tx@AIS moinubədəγə~gitńər jaunər jadarqələŋ. mb@AIS moi-nu-b(ə)-də-γə~kitńər jaunə-r jadarqə-lə-ŋ ge@AIS hold-ipfv-hab.nmlz-3poss.obl-loc~until all-s bead-pred-ind ft@AIS Her staff was all covered in beads up to the handle, all covered in beads. ru@AIS Посох весь в бисере, все так до рукоятки, все в бисере. id@AIS 088 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.088 tx@AIS Tadaːt migidəŋ keluːnui, keluːnui, keluːnui, amutnəŋ amučə mb@AIS tadaːt migidə(ŋ) kel(u)-nu-j kel(u)-nu-j kel(u)-nu-j ama(i)-j-nə(ŋ) ama(i)-j(ə) ge@AIS then hither come-ipfv-intr:3 come-ipfv-intr:3 come-ipfv-intr:3 good-intr:3-adv good-s.ptcp tx@AIS sukunńəi. mb@AIS sukun-ń(ə)-j ge@AIS thing-vblz.prop-intr:3 ft@AIS Then she set off in my direction, walking and walking, all very well dressed. ru@AIS Потом сюда пошла, идет, идет, очень хорошо одетая. id@AIS 089 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.089 tx@AIS Amutnəŋ amučə sukunńəi. mb@AIS ama(i)-j-nə(ŋ) ama(i)-j(ə) sukun-ń(ə)-j ge@AIS good-intr:3-adv good-s.ptcp thing-vblz.prop-intr:3 ft@AIS Very well dressed. ru@AIS Очень хорошо одетая. id@AIS 090 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.090 tx@AIS Tite ejöːkə göldələk mər=egoːj. mb@AIS tite ejöːkə köde-R(ə)lək mə-r=egoː-j ge@AIS like not.far person-ss.ant aff-0=stand.up-intr:3 ft@AIS She approached and stopped. ru@AIS Подошла близко и встала. id@AIS 091 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.091 tx@AIS Tadaːt mani, "Eld'ə Ukul'eː!" mb@AIS tadaːt mon-j eld'ə Ukul'eː ge@AIS then say-intr:3 dp Ukulye ft@AIS Then she said: "Well, Ukulye?" ru@AIS Потом сказала: "Ну что, Укульээ?" id@AIS 092 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.092 tx@AIS "Qoːdiːr tət=čuŋdə ńaːrčəqaː qoːdiːr lukul albəγən tite?" mb@AIS qoːdiːr tət=čuŋdə ńaːrčə-QAː qoːdiːr lukul al-b(ə)-γən tite ge@AIS why 2sg.gen=thought bad-stat.inch(inter.3) why earth under-n-prol like ft@AIS "Why do you have bad thoughts, why are they like underground?" ru@AIS Почему у тебя мысли плохие, почему как будто под землей? id@AIS 093 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.093 tx@AIS "Tət=jaqtə mörčič metqə, taːtl'ər met ten köld'əŋ." mb@AIS tət=jaqtə mör-čiː-j met-γə taːtl'ər met tu-n kel(u)-jəŋ ge@AIS 2sg.gen=song hear-intr.punc-intr:3 1sg-loc therefore 1sg prox.acs-adv come-intr:1sg ft@AIS "I've heard your song, that's why I came." ru@AIS Я услышала твою песню, поэтому вот пришла". id@AIS 094 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.094 tx@AIS Tadaː mod'əŋ, "Abučeː, abučeː met met mə=ńaːrčəqaːjəŋ" mb@AIS ta-Raː mon-jəŋ abučeː abučeː met met mə=ńaːrčə-QAː-jəŋ ge@AIS dist-adv.loc say-intr:1sg grandmother grandmother 1sg 1sg aff=bad-stat.inch-intr:1sg ft@AIS Then I said: "Grandmother, grandmother, I felt bad." ru@AIS Тогда я сказала "Бабушка, бабушка, мне плохо стало." id@AIS 095 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.095 tx@AIS "Tindaː mitqənə werwələk Sutańa Ud'aran, werwələk mit=čiːpeːγənə mb@AIS tide-Raː mit-γənə werwə-lək sutańa.Evn ud'aran.Evn werwə-lək mit=čiː-pə-eː-γənə ge@AIS rem-adv.loc 1pl-str.acc force-ins red.Evn track.Evn force-ins 1pl.gen=people-pl-dim-str.acc tx@AIS qanaːsŋaː." mb@AIS qan-Aː-s(ə)-ŋa(m) ge@AIS roam-intr.punc-caus-tr:3pl ft@AIS "In the past, they moved us, our poor people, to Sutanya Udyaran (Red Track) by force." ru@AIS Давно нас, наших людей, насильно перевезли в Сутаньа Удерен (Красный Путь). id@AIS 096 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.096 tx@AIS "Tadaː jaunər oːrińərəŋ qanaːjəli." mb@AIS ta-Raː jaunə-r oːrə-ń(ə)-Rəŋ qan-Aː-j(ə)li ge@AIS dist-adv.loc all-s cry-intr -ss.sim roam-intr.punc-intr:1pl ft@AIS "We all cried but moved there." ru@AIS Тогда все плача перекочевали. id@AIS 097 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.097 tx@AIS "Mit=joqod ileγənə mit=kerewəγənə jaunoː... taŋnigi mit=ile engənəŋ mb@AIS mit=joqol-ND ile-γənə mit=korova.R-γənə jaunə-oː taŋnigi mit=ile engənə(ŋ) ge@AIS 1pl=Yakut-gen reindeer-str.acc 1pl.gen=cow.R -str.acc all-o then 1pl.gen=reindeer very tx@AIS pojumui." mb@AIS poi-u-mu-j ge@AIS many-0-stat.inch-intr:3 ft@AIS "(They moved) our horses, our cows, everything. Our reindeer had extremely increased in number at that time." ru@AIS Наших лошадей, наших коров, все ... тогда наших оленей очень много стало. id@AIS 098 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.098 tx@AIS "Taːt mil'ońeːr qolqoːs ŋolaːj." mb@AIS taːt milioner.R kolkhoz.R (ŋ)ol-Aː-j ge@AIS so millionaire.R collective.farm.R cop-inch-intr:3 ft@AIS "The collective farm had become worth a million." ru@AIS Так колхоз стал миллионером. id@AIS 099 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.099 tx@AIS "Taŋńələ jaunoː Sutańa Ud'aranŋiń jaunoː qanaːsŋaː." mb@AIS ta-ŋńə-lə jaunə-oː sutańa.Evn ud'aran.Evn-ŋiń jaunə-oː qan-Aː-s(ə)-ŋa(m) ge@AIS dist-n-acc all-o red.Evn track.Evn-dat all-o roam-intr.punc-caus-tr:3pl ft@AIS "They moved everything to Sutanya Uderen." ru@AIS Это все перевезли в Сутаньа Удэрэн. id@AIS 100 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.100 tx@AIS "Tadaː čaγad'aːl'əld'ə čiː maːrqən ködeŋoll'əlk kirijəpəgi əl=nime(lə)roːl." mb@AIS ta-Raː čaγad'ə-l'əl-j(ə) čiː maːrqə-ND köde-ŋoll'əlk kirijə-pə-gi əl=nimelə-R(ə)-oːl ge@AIS dist-adv.loc move-ev-s.ptcp people one-gen person-nom.contr name-pl-3poss neg=draw-tr-res(neg.3) ft@AIS "They didn't record the name of any of the people who worked there." ru@AIS Из тех, кто там трудился, ни одного из них имя не написано. id@AIS 101 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.101 tx@AIS "Jaunər taːt mə=saγaːj." mb@AIS jaunə-r taːt mə=saγa-Aː-j ge@AIS all-s so aff=lost-intr.punc-intr:3 ft@AIS "They are all lost." ru@AIS Они все потерялись. id@AIS 102 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.102 tx@AIS "Tittə werwələk aduŋ [tus] tideŋ [...] tittə werwələk jaunoː mb@AIS tittə werwə-lək adu-ŋ tide-ŋ tittə werwə-lək jaunə-oː ge@AIS 3pl.gen force-ins prox-att rem-att 3pl.gen force-ins all-o tx@AIS weːjoːlpəgin dite gurčič." mb@AIS weː-j-oːl-pə-gi-ND tite kur-čiː-j ge@AIS do-0-nmlz.res-pl-3-gen like act-intr.punc-intr:3 ft@AIS "As if they did it all themselves, with their own means." ru@AIS Oни как-будто все сделали сами, своей силой. id@AIS 103 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.103 tx@AIS "L'eː mit=ed'il waːj l'ə taːt pani." mb@AIS l'eː mit=eŃD'-i-l waːj l'ə taːt pan-j ge@AIS dp 1pl.gen=live-0-n also hes so be-intr:3 ft@AIS "So, such is our life." ru@AIS Так, наша жизнь, она такая". id@AIS 104 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.104 tx@AIS Qad'ir tuŋ mət=abučeː buolla mani: mb@AIS qad'ir tu-ŋ mət=abučeː buolla.Y mon-j ge@AIS dp prox.acs-att 1sg.gen=grandmother dp.Y say-intr:3 ft@AIS Then my grandmother said: ru@AIS Тогда моя бабушка сказала: id@AIS 105 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.105 tx@AIS "Qad'ir, Ukul'eː, tət=čuŋdə engənəŋ əl=kereːsl'ək." mb@AIS qad'ir Ukul'eː tət=čuŋdə engənə(ŋ) əl=ker-Aː-s(ə)-l'ə-k ge@AIS dp Ukulye 2sg.gen=thought very neg=descend-intr.punc-caus-proh-imp ft@AIS "Ukulye, don't be too sad (literally: don't drop your thoughts)." ru@AIS "Акулина, не думай слишком о плохом. id@AIS 106 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.106 tx@AIS "Qad'ir aduŋ l'əŋ an komirsanpul dite tit=öːrpə idaraː mb@AIS qad'ir adu-ŋ l'ə-ŋ adu-n kommersant.R -p(ul) tite tit=öː-pə idaraː ge@AIS dp prox-att hes-ind prox-adv businessman.R-pl like 2pl=hild-pl later tx@AIS mər=uraritčiːtəmk." mb@AIS mə-r=ura-Rič-(j)iː-t(ə)-mk ge@AIS aff-0=learn-tr.plac-tr-fut-tr.2pl ft@AIS "In the future, you (people) too will send your children to learn like business people do." ru@AIS Вы тоже в будущем будете обучать своих детей, как коммерсанты". id@AIS 107 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.107 tx@AIS "Abučeː, qadaːt taŋńə mit uraritčiːtoːk?" mb@AIS abučeː qadaː-t ta-ŋńə mit ura-Rič -(j)iː-t(ə)-oːk ge@AIS grandmother where-adv.abl dist-n 1pl learn-tr.plac-tr -fut-inter.1pl ft@AIS "Grandmother, how can we send them to learn them like that?" ru@AIS "Бабушка, откуда мы можем так обучать? id@AIS 108 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.108 tx@AIS "Qadaːt?" mb@AIS qadaː-t ge@AIS where-adv.abl ft@AIS "How?" ru@AIS Откуда? id@AIS 109 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.109 tx@AIS "Eleń." mb@AIS eleń ge@AIS no ft@AIS "No." ru@AIS Нет." id@AIS 110 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.110 tx@AIS "Tet taːt əl=mall'ək, tət=čuŋdə əl=kereːsl'ək." mb@AIS tet taːt əl=mol-l'ə-k tət=čuŋdə əl=ker-Aː-s(ə)-l'ə-k ge@AIS 2sg so neg=say-proh-imp 2sg.gen=thought neg=descend-intr.punc-caus-proh-imp ft@AIS "Don't say that, don't be upset (literally: don't drop your thoughts)." ru@AIS "Ты так не говори, не думай о плохом. id@AIS 111 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.111 tx@AIS "Čerskəi mə=čamumutəi." mb@AIS Čerskij.R mə=čomo-mu-t(ə)-j ge@AIS Chersky.R aff=big-stat.inch-fut-intr:3 ft@AIS "Chersky will become big." ru@AIS Черский станет большим. id@AIS 112 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.112 tx@AIS "Čerskəi mə=čamumutəi, čаma koːrət ŋolaːtəi." mb@AIS Čerskij.R mə=čomo-mu-t(ə)-j čаma gorod.R (ŋ)ol-Aː-t(ə)-j ge@AIS Chersky.R aff=big-stat.inch-fut-intr:3 big town.R cop-inch-fut-intr:3 ft@AIS "Chersky will become big, it will become a very big city." ru@AIS Черский станет большим, станет большим городом. id@AIS 113 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.113 tx@AIS "Universiteːtpul, medisinskəi nemepul jaunər [joŋot] joŋdičiːtəi." mb@AIS universitet.R-p(ul) medicinskij.R neme-p(ul) jaunə-r joŋo-Ričiː-t(ə)-j ge@AIS university.R-pl medical.R what-pl all-s open-intr.punc-fut-intr:3 ft@AIS "Universities, medical schools and so on, everything will open (there)." ru@AIS Откроются университеты, медицинские, все. id@AIS 114 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.114 tx@AIS "Koll'əs tite čama nimepətkələ ögötəŋutəm Čerskəiγə." mb@AIS kolledž.R tite čomo nime-pə-t(ə)gə-lə ögö-tə-ŋu-t(ə)-m Čerskij.R-γə ge@AIS college.R like big house-pl-aug-acc stand-tr-pl-fut-tr:3 Chersky.R-loc ft@AIS "They will build big houses like colleges in Chersky." ru@AIS Большие дома как колледжи построят в Черском. id@AIS 115 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.115 tx@AIS "Aduŋ nime ögöteːnubə zavoːtpul nemepul jaunər l'əŋutəi." mb@AIS adu-ŋ nime ögö-tə-nu-b(ə) zavod.R-p(ul) neme-p(ul) jaunə-r l'ə-ŋu-t(ə)-j ge@AIS prox-att house stand-tr-ipfv-hab.nmlz factory.R-pl what-pl all-s be-pl-fut-intr:3 ft@AIS "There will be factories that build houses and everything." ru@AIS Эти заводы разные, которые строят домa, все будeт. id@AIS 116 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.116 tx@AIS "Aduŋ gas nemelə jaunoː laujəγət nemeγət meńnaːŋutəm." mb@AIS adu-ŋ gas.R neme-lə jaunə-oː laujə-γət neme-γət meŃD'-naː-ŋu-t(ə)-m ge@AIS prox-att gas.R what-acc all-o water-abl what-abl take-inch-pl-fut-tr:3 ft@AIS "They will start extracting gas and everything from water and other things." ru@AIS Этот газ и все прочeе начнут брать из воды. id@AIS 117 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.117 tx@AIS "Čerskəi čama koːrət ŋolaːtəi." mb@AIS Čerskij.R čomo gorod.R (ŋ)ol-Aː-t(ə)-j ge@AIS Chersky.R big town.R cop-inch-fut-intr:3 ft@AIS "Chersky will become a big city." ru@AIS Черский большим городом станет. id@AIS 118 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.118 tx@AIS "L'ə tite tit l'ə titoll'əlk əə l'ə aduŋ engənəŋ jaunəidəγət mb@AIS l'ə tite tit l'ə tit-oll'əlk əə l'ə adu-ŋ engənə(ŋ) jaunə-j-də-γət ge@AIS hes like 2pl hes 2pl-str.nom.contr hes hes prox-att very all-att-n-abl tx@AIS woŋaːtəili mandə, Kuluməγə qanaːŋik." mb@AIS woŋ-Aː-t(ə)-j(ə)li mondə Kulumə-γə qan-Aː-ŋi-k ge@AIS deprive-intr.punc-fut-intr:1pl comp Kolyma -loc roam-intr.punc-intr:3pl-imp ft@AIS "So, if you are saying that you are very deprived of everything, move to the Kolyma river." ru@AIS Так, если вы говорите, что вас слишком всем обделяют, вы тоже перезжайте на Колыму. id@AIS 119 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.119 tx@AIS "Kuluməγə laujə əl=keweiγən manur, Kuluməγə qanaːŋik, tadaː mb@AIS Kulumə-γə laujə əl=kewe-j-γən monur Kulumə-γə qan-Aː-ŋi-k ta-Raː ge@AIS Kolyma -loc water neg=depart-pfv-hort.3 comp Kolyma -loc roam-intr.punc-pl-imp dist-adv.loc tx@AIS puren-band'ə čumurńəi l'əγə tit=nimepul pisoːlək ögötəŋik." mb@AIS pure-n_pan-j(ə) čumur-ń(ə)-j(ə) l'ə-γə tit=nime-p(ul) poselok.R ögö-tə-ŋi-k ge@AIS above-adv.loc_be-s.ptcp ridge-vblz.prop-s.ptcp hes-loc 2pl.gen=house-pl village.R stand-tr-pl-imp ft@AIS "Move to the Kolyma so that the water doesn't flow out of it, then erect your houses, a village, on the place with a high hill." ru@AIS Чтоб вода не уходила в Колыму, кочуйте на Колыму, потом поставте свои дома, поселок, на месте с высокой едомой. id@AIS 120 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.120 tx@AIS "Jukaːgirpul, wodun čiː, jaunər tadaː qanaːŋik." mb@AIS jukagir.R-p(ul) wadul-ND čiː jaunə-r ta-Raː qan-Aː-ŋi-k ge@AIS Yukaghir.R-pl Yukaghir-gen people all-s dist-adv.loc roam-intr.punc-pl-imp ft@AIS "Yukaghirs, you all move there." ru@AIS Юкагиры, вы все туда кочуйте. id@AIS 121 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.121 tx@AIS "Tadaːt l'eː tuŋ Čerskəiγə universiteːt tite ködeŋ uraːŋutəi mb@AIS tadaːt l'eː tu-ŋ Čerskij.R-γə universitet.R tite köde-ŋ ura-Aː-ŋu-t(ə)-j ge@AIS then dp prox.acs-att Chersky.R-loc university.R like person-ind learn-intr.punc-pl-fut-intr:3 tx@AIS tit=öːd-öːrpə jaunər." mb@AIS tit=öː-ND_öː-pə jaunə-r ge@AIS 2pl=child-gen_child-pl all-s ft@AIS "Then all the children of your children will study in a university in Chersky." ru@AIS Потом в Черском люди, дети ваших детей, будут учиться в университете, все. id@AIS 122 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.122 tx@AIS "Komersanpul ŋolaːŋutəi." mb@AIS kommersant.R -p(ul) (ŋ)ol-Aː-ŋu-t(ə)-j ge@AIS businessman.R-pl cop-intr.punc-pl-fut-intr:3 ft@AIS "They will become business people." ru@AIS Станут коммерсантами. id@AIS 123 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.123 tx@AIS Taŋnigi qad'ir. mb@AIS taŋnigi qad'ir ge@AIS then dp ft@AIS Then at last. ru@AIS Тогда наконец. id@AIS 124 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.124 tx@AIS "Aduŋ əə čama tetčeːpul dite tit=öːd-öːrpə waːj [tet] tetčeːpul dite aduŋ mb@AIS adu-ŋ əə čomo tetčeː-p(ul) tite tit=öː-ND_öː-pə waːj tetčeː-p(ul) tite adu-ŋ ge@AIS prox-att hes big rich-pl like 2pl.gen=child-gen_child-pl also rich-pl like prox-att tx@AIS čama mašiːnələk legulə kečiŋutəm olγiń l'uku poγodəγə." mb@AIS čomo mašina.R-lək legul-lə keči-ŋu -t(ə)-m olγiń juku poγodə-γə ge@AIS big car.R-ins food-acc bring-pl-fut-tr:3 entirely small money-loc ft@AIS "Like very rich people, your grandchildren will transport food by big cars even for small money." ru@AIS Как богатые люди, ваши внуки на больших машинах будут перевозить продукты даже за маленькие цены. id@AIS 125 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.125 tx@AIS "Qad'ir l'eː taŋnigi tan kečiŋudəγə wodud aruː škola joŋdičiːtəi, mb@AIS qad'ir l'eː taŋnigi ta-n keči-ŋu-dəγə wadul-ND aruː škola.R joŋo-Ričiː-t(ə)-j ge@AIS dp dp then dist-adv bring-pl-3ds.ant Yukaghir-gen word school.R open-intr.punc-fut-intr:3 tx@AIS wodud aruː škoːlə." mb@AIS wadul-ND aruː škola.R ge@AIS Yukaghir-gen word school.R ft@AIS "Then, when they bring them, schools in Yukaghir language will be opened." ru@AIS Вот тогда, когда они привезут, откроются школы юкагирского якыка. id@AIS 126 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.126 tx@AIS "Taŋnigi wodud aruːγənə ńigeːjičil ŋolaːtəi, wodud aruː wodud mb@AIS taŋnigi wadul-ND aruː-γənə ńigeːjič-i-l (ŋ)ol-Aː-t(ə)-j wadul-ND aruː wadul-ND ge@AIS then Yukaghir-gen word-loc.contr compete-0-nmlz cop-intr.punc-fut-intr:3 Yukaghir-gen word Yukaghir-gen tx@AIS aruː uraričil ńigeːjičil." mb@AIS aruː ura-Rič -i-l ńigeːjič-i-l ge@AIS word learn-tr.plac-0-nmlz compete-0-nmlz ft@AIS "Then people will fight for the Yukaghir language, for teaching the Yukaghir language." ru@AIS Потом будет борьба за юкагирский язык, борьба за преподавание юкагирского языка. id@AIS 127 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.127 tx@AIS "Taŋnigi ńigeːjičil ŋolaːdəγənə aduŋ joqopul ohoːqəilə jaqtaːnunŋumlə." mb@AIS taŋnigi ńigeːjič -i-l (ŋ)ol-Aː-dəγənə adu-ŋ joqol-p(ul) osuokhaj.Y-lə jaqtə-nun-ŋu-m(ə)lə ge@AIS then compete-0-nmlz cop-inch-3ds.sim prox-att Yakut-pl round.dance.Y -pred sing-hab-pl-of.3 ft@AIS "When this fight starts, the Yakuts will sing the osuokhai (Yakut song and dance)." ru@AIS Когда начнется эта борьба, тогда якуты начнут петь осохай. id@AIS 128 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.128 tx@AIS "Aduŋ qomuslə l'eːnunŋaː." mb@AIS adu-ŋ qomus.Y-lə l'ə-nun-ŋa(m) ge@AIS prox-att khomus.Y-acc be-hab-tr:3pl ft@AIS "They will play khomus (Yakut musical instrument)." ru@AIS Будут играть на хомусе. id@AIS 129 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.129 tx@AIS "Taŋun dite poγodələ əə poγodə titeilək weːtəmk." mb@AIS ta-ŋun tite poγodə-lə əə poγodə tit-eilə(k) weː-t(ə)-mk ge@AIS dist-gen like money-acc hes money 2pl-ints do-fut-tr.2pl ft@AIS "You will make money yourself, like that." ru@AIS Как это, будете деньги сами делать. id@AIS 130 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.130 tx@AIS "Qad'ir premii kurduk l'əŋ dite an əə weːŋudəγənə aduŋ əə mb@AIS qad'ir premii.R kurduk.Y l'ə-ŋ tite adu-n əə weː-ŋu -dəγənə adu-ŋ əə ge@AIS dp rewards.R like.Y hes-ind like prox-adv hes do-pl-3ds.sim prox-att hes tx@AIS taŋ ńigeːjičil dite əl=mantəjəŋ, l'eː l'ə l'ə dite weːŋudəγənə taŋnigi mb@AIS ta-ŋ ńigeːjič-i-l tite əl=mon-t(ə)-jəŋ l'eː l'ə l'ə tite weː-ŋu -dəγənə taŋnigi ge@AIS dist-att compete-0-nmlz like neg=say-fut-neg.1sg dp hes hes like do-pl-3ds.sim then tx@AIS qad'ir wadud aruː kinek kuril'iːl, taːt band'ə ködelə čama omo dite mb@AIS qad'ir wadul-ND aruː kin-ə-k kuril'-(j)iː-l taːt pan-j(ə) köde-lə čomo omo tite ge@AIS dp Yukaghir-gen word who-0-str.pred know-tr-sf so be-s.ptcp person-acc big tribe like tx@AIS weːŋutəm taŋ." mb@AIS weː-ŋu -t(ə)-m ta-ŋ ge@AIS other-pl-fut-tr:3 dist-att ft@AIS "They will have rewards, but I won't say that it will be like fighting. When they have this, then finally, if someone knows Yukaghir, they will treat them as big people." ru@AIS Это как награды сделают, нo не скажу, что это как борьба. Kогда это сделают, тогда вот наконец, кто знает юкагирский язык, такого человека сделают большим человеком. id@AIS 131 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.131 tx@AIS "Jaunər wadud aruː əə l'əlŋiń əə l'əlŋiń kuril'iːlŋiń jaunər əə mb@AIS jaunə-r wadul-ND aruː əə l'ə-l-ŋiń əə l'ə-l-ŋiń kuril'-(j)iː-l-ŋiń jaunə-r əə ge@AIS all-s Yukaghir-gen word hes be-nmlz-dat hes be-nmlz-dat know-tr-nmlz-dat all-s hes tx@AIS uraričaːŋutəm, tit=öːd-öːrpə." mb@AIS ura-Rič-Aː-ŋu-t(ə)-m tit=öː-ND_öː-pə ge@AIS learn-tr.plac-inch-pl-fut-tr:3 2pl=child-gen_child-pl ft@AIS "Everybody will learn the Yukaghir language in order to know it, all your grandchildren." ru@AIS Все ваши внуки начнут изучать юкагирский язык, чтобы знать. id@AIS 132 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.132 tx@AIS "Tadaːt qad'ir jaqtəγət waːj taːt [ńi ńi] l'əŋutəm waːj jaqtələ waːj aruːlə waːj mb@AIS tadaːt qad'ir jaqtə-γət waːj taːt l'ə-ŋu-t(ə)-m waːj jaqtə-lə waːj aruː-lə waːj ge@AIS then dp song-abl also so be-pl-fut-tr:3 also song-acc also word-acc also tx@AIS kinek pajoːl kuril'iːm, taŋullək ńigeːjičŋutəi." mb@AIS kin-ə-k poi-oːl kuril'-(j)iː-m ta-ŋun-lək ńigeːjič-ŋu-t(ə)-j ge@AIS who-0-str.pred many-stat(nmlz) know-tr-tr:3 dist-obl-ins compete-pl-fut-intr:3 ft@AIS Then they will do the same for songs, they will compete over who knows more songs and words. ru@AIS Потом песни тоже так сделают, песню и слова кто больше знает, станут этим соревноваться. id@AIS 133 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.133 tx@AIS "Taŋnigi qad'ir wodud aruː əə qad'ir mə=mörčiːtəi jökö l'əi mb@AIS taŋnigi qad'ir wadul-ND aruː əə qad'ir mə=mör-čiː-t(ə)-j jöke l'ə-j(ə) ge@AIS then dp Yukaghir-gen word hes dp aff=hear-intr.punc-fut -intr:3 far be-s.ptcp tx@AIS lewein~burebəpulγə." mb@AIS leweil-ND~pure-b(ə)-p(ul)-γə ge@AIS root-gen~above-n-pl-loc ft@AIS "Then at last the Yukaghir language will be heard in far away countries." ru@AIS Вот тогда наконец юкагирский язык будет услышен в дальних странах. id@AIS 134 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.134 tx@AIS "Qad'ir taŋnigi wodud aruːγət əə aduŋ Kurilov Gavril Nikolaevičpul mb@AIS qad'ir taŋnigi wadul-ND aruː-γət əə adu-ŋ Kurilov.R Gavril.Rl Nikolaevič.R-p(ul) ge@AIS dp then Yukaghir-gen word-abl hes prox-att Kurilov.R Gavril.R Nikolaevich.R-pl tx@AIS nimeləsoːlpəgi meloːd'ijə~ŋoldəŋ muzikapul nemepul jaunər qad'ir l'əi, mb@AIS nimelə-s(ə)-oːl-pə-gi melodija.R~ŋoldəŋ muzyka.R-p(ul) neme-p(ul) jaunə-r qad'ir l'ə-j ge@AIS draw-caus-nmlz.res-pl-3 melody.R~dp music.R-pl what-pl all-s dp be-intr:3 tx@AIS jaunər wadun čiː nimeləsoːl jaunər čiːn unuməpədəγə mb@AIS jaunə-r wadul-ND čiː nimelə-s(ə)-oːl jaunə-r čiː-ND unumə-pə-də-γə ge@AIS all-s Yukaghir-gen people draw-caus-nmlz.res all-s people-gen ear-pl-3poss.obl-loc tx@AIS mörčiːtəi." mb@AIS mör-čiː-t(ə)-j ge@AIS hear-intr.punc-fut-intr:3 ft@AIS "Then everything written by the Yukaghirs, everything written by Gavril Nikolaevich Kurilov, the tunes, the music and the rest, all this will be heard in people's ears." ru@AIS Тогда написанoе Гаврилом Николаевичем Куриловым на юкагирском языке, мелодии, музыка и прочeе, все наконец будeт, все написанное юкагирами, все это в ушах людей будет слышно. id@AIS 135 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.135 tx@AIS "Tit tit=čuŋdə engənəŋ əl=kereːsl'əŋik." mb@AIS tit tit=čuŋdə engənə(ŋ) əl=ker-Aː-s(ə)-l'ə-ŋi-k ge@AIS 2pl 2pl.gen=thought very neg=descend-intr.punc-caus-proh-pl-imp ft@AIS "Don't get upset so much." ru@AIS Вы слишком не огорчайтесь. id@AIS 136 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.136 tx@AIS "Köde nemelə əl=weːtəm? Jaunoː, weːlbuńeːrə neme jaunoː köde mb@AIS köde neme-lə əl=weː-t(ə)-m jaunə-oː weː-(l)buń-Aː-Rə neme jaunə-oː köde ge@AIS person what-acc neg=do-fut-tr:3 all-o do-des-inch-ss.cond.sim what all-o person tx@AIS weːnunum." mb@AIS weː-nun-u-m ge@AIS do-hab-0-tr:3 ft@AIS "Is there anything a man cannot do? If he wants it, a man can do everything." ru@AIS Что человек не может? Если захочет сделать, человек все может сделать. id@AIS 137 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.137 tx@AIS "Taːtl'ər taːt taːt jaunoː weːŋik." mb@AIS taːtl'ər taːt taːt jaunə-oː weː-ŋi-k ge@AIS therefore so so all-o other-pl-imp ft@AIS "That's why you should do everything like that." ru@AIS Потому так все сделайте ". id@AIS 138 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.138 tx@AIS Qad'ir mər=anmə mət=aŋa joŋniːrəŋ mər=aγoːd'əŋ. mb@AIS qad'ir mə-r=anmə mət=aŋa joŋo-nə-(j)iː-Rəŋ mə-r=oγ-oːl-jəŋ ge@AIS dp aff-0=simply 1sg.gen=mouth open-stat-tr-ss.sim aff-0=stand-intr-intr:1sg ft@AIS I simply stood (there) with my mouth open. ru@AIS И вот я так пpосто стояла с открытым ртом. id@AIS 139 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.139 tx@AIS Taːt mandəŋ qad'ir tuŋ mət=apanəlaː sukungi ičoːnaːŋ, mət=apanəlaː. mb@AIS taːt mon-Rəŋ qad'ir tu-ŋ mət=apanəlaː sukun-gi ičoː-naː-ŋ mət=apanəlaː ge@AIS so say-ss.sim dp prox.acs-att 1sg.gen=old.woman thing-3poss look-inch-tr:1sg 1sg.gen=old.woman ft@AIS Then I had a look at my grandmother's clothes. ru@AIS Так начала смотреть одежду моей старухи. id@AIS 140 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.140 tx@AIS Taŋ ičoːlγənə joːdəγə tite met tite band'ə~rukun l'ə jaunər mb@AIS ta-ŋ ičoː-lγənə joː-də-γə tite met tite pan-j(ə)~rukun l'ə jaunə-r ge@AIS dist-att look-1/2sg.ds.sim head-3poss.obl-loc like 1sg like be-s.ptcp~nmlz.e hes all-s tx@AIS jadarqələ joːgi. mb@AIS jadarqə-lə joː-gi ge@AIS bead-pred head-3poss ft@AIS I saw that she was like me on her head, the head was all covered in beads. ru@AIS Посмотрела: голова как у меня, голова вся в бисерe. id@AIS 141 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.141 tx@AIS Jaunər jadarqələŋ. mb@AIS jaunə-r jadarqə-lə-ŋ ge@AIS all-s bead-pred-ind ft@AIS It was all covered in beads. ru@AIS Вся в бисерe. id@AIS 142 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.142 tx@AIS Qad'ir tadaːt tuŋ ńuŋu~rukungi jöːməŋ, ed'egai-joː, jaunər jaunər olγiń mb@AIS qad'ir tadaːt tu-ŋ ńuŋu~ rukun-gi jöː-məŋ ed'egai-joː jaunə-r jaunə-r olγiń ge@AIS dp then prox.acs-att root~nmlz.e-3poss(pred) see-of.1/2sg intj-ints all-s all-s entirely tx@AIS anaːn amutnə weːjoːd'ə. mb@AIS anaːn.Y ama(i)-j-nə(ŋ) weː-j-oːl-j(ə) ge@AIS very.Y good-intr:3-adv do-0-res-s.ptcp ft@AIS Then I saw her breastcloth, so beautiful, all made very well. ru@AIS Потом я увидела ее передник, такая красота, весь очень хорошо сделан. id@AIS 143 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.143 tx@AIS Tuŋńə laːγəndəγə aduŋ l'əŋ l'ə l'eːnubə əə aduŋ pulgid'ilə, mb@AIS tu-ŋńə laːγər-ndə-γə adu-ŋ l'ə-ŋ l'ə l'ə-nu-b(ə) əə adu-ŋ pulgid'ilə ge@AIS prox.acs-n side-3poss.obl-loc prox-att hes-ind hes be-ipfv-hab.nmlz hes prox-att plant tx@AIS aduŋ, pugučəńd'ə pulgid'ilələ, pude an pulgəinuni, taŋńələ mb@AIS adu-ŋ pugučə -ń(ə)-j(ə) pulgid'ilə-lə pude adu-n pul-Gəj -nun-j ta-ŋńə-lə ge@AIS prox-att fur-vblz.prop-s.ptcp plant-acc outside prox-adv come.out-intr.punc-hab-intr:3 dist-n-acc tx@AIS jaunoː silγəl'əstələk tite band'ə l'əγə masankəγə tadaːt tuːteːnunŋaː. mb@AIS jaunə-oː silγə-l'ə-s(ə)-R(ə)lək tite pan-j(ə) l'ə-γə mošonka-γə tadaːt tuːl-tə-nun-ŋa(m) ge@AIS all-o dry-stat.inch-caus-ss.ant like be-s.ptcp hes-loc bag.R-loc then content-vblz.fact-hab-tr:3pl ft@AIS On this side of it there was this furry plant which grows outside; they dry it and then stuff it in such a thing, in a little sack. ru@AIS На этой стороне, это волосатое растение, которое на улице растет, это все сушат, такое, и в мешочeк потом собирают. id@AIS 144 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.144 tx@AIS Tadaːt kin čoːńəŋi, teńi teńi taŋ čoːlə, tuŋ ńuŋu~rukunγə mb@AIS tadaːt ki-ND čoː-ń(ə)-ŋi teńi teńi ta-ŋ čoː-lə tu-ŋ ńuŋu~rukun-γə ge@AIS then two-gen iron-vblz.prop-intr:3pl here here dist-att iron-pred prox.acs-att root~nmlz.e-loc tx@AIS čoːləŋ teńi tite l'əl. mb@AIS čoː-lə-ŋ teńi tite l'ə-l ge@AIS iron-pred-ind here like be-sf ft@AIS Then they have two pieces of iron, here is iron, there is iron in a breastcloth, like this. ru@AIS Потом у них две железки, здесь есть железо в переднике. id@AIS 145 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.145 tx@AIS Tuŋ čoːlə l'ələ l'əllək lačilə tadaːt meńnunŋaː. mb@AIS tu-ŋ čoː-lə l'ə-lə l'ə-R(ə)lək lačil-lə tadaːt meŃD'-nun-ŋa(m) ge@AIS prox.acs-att iron-acc hes-acc be-ss.ant fire-acc then take-hab-tr:3pl ft@AIS They do this with these pieces of metal, and then make fire. ru@AIS Эти железки так делают и берут огонь оттуда. id@AIS 146 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.146 tx@AIS Tadaːt qad'ir tuŋ tideŋ l'əγə masankəγət meńdələk tite meńdələk mb@AIS tadaːt qad'ir tu-ŋ tide-ŋ l'ə-γə mošonka.R-γət meŃD'-R(ə)lək tite meŃD'-R(ə)lək ge@AIS then dp prox.acs-att rem-att hes-loc bag.R-abl take-ss.ant like take-ss.ant tx@AIS qad'ir nonγələ laununŋaː, lačilə endeːnunŋumlə. mb@AIS qad'ir nonγə-lə lau-nun-ŋa(m) lačil-lə eND-R(ə)-nun-ŋu-m(ə)lə ge@AIS dp tobacco-acc drink-hab-tr:3pl fire-pred burn-tr -hab-pl-of.3 ft@AIS Then they take that out of a little bag, smoke tobacco and make fire. ru@AIS Потом берут это из мешочка, так берут, раскуривают и зажигают огонь. id@AIS 147 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.147 tx@AIS Tadaːt waːj teńi čama masankətkək l'əl, masankə e masankə tadaːt l'əl, mb@AIS tadaːt waːj teńi čomo mošonka.R-t(ə)gə-k l'ə-l mošonka.R e mošonka.R tadaːt l'ə-l ge@AIS then also here big bag.R-aug-str.pred be-sf bag.R intj bag.R then be-sf tx@AIS nanγə-laujələ l'əl. mb@AIS nonγə_lau-jə-lə l'ə-l ge@AIS tobacco_drink-n-pred be-sf ft@AIS Then there is a big sack, there is a sack, and there is a pipe. ru@AIS Потом есть большой мешок, трубка есть. id@AIS 148 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.148 tx@AIS Taːt anaːn qad'ir čoγojədeːk l'əl teńi, čoγojədeːk [...], ind'eːnubə neme mb@AIS taːt anaːn.Y qad'ir čoγojə-deː-k l'ə-l teńi čoγojə-deː-k iŋd'ə-nu-b(ə) neme ge@AIS so very.Y dp knife-dim-str.pred be-sf here knife-dim-str.pred sew-ipfv-hab.nmlz what tx@AIS tite, čoγojəγənə waːj teńi kudereːnunŋaː, aa jaunoː. mb@AIS tite čoγojə-γənə waːj teńi kude-R(ə)-nun-ŋa(m) aa jaunə-oː ge@AIS like knife-str.acc also here lie-tr-hab-tr:3pl intj all-o ft@AIS Also there is a little knife here, a little knife, they put that knife, (used for) sewing and other things, they put it here, all of it. ru@AIS Вообще, ножичек есть, который используют при шитье и другом, сюда кладут все. id@AIS 149 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.149 tx@AIS Jaunoː teńi ńuŋu~rukunγə kudereːnunŋaː. mb@AIS jaunə-oː teńi ńuŋu~rukun-γə kude-R(ə)-nun-ŋa(m) ge@AIS all-o here root~nmlz.e-loc lie-tr-hab-tr:3pl ft@AIS They put everything here into the breastcloth. ru@AIS Все кладут сюда в передник. id@AIS 150 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.150 tx@AIS Tuŋ ńuŋu~rukungin l'əgi jaunər tudel wadun čiː weːjoːl mb@AIS tu-ŋ ńuŋu~rukun-gi-ND l'ə-gi jaunə-r tude-l wadul-ND čiː weː-j-oːl ge@AIS prox.acs-att root~nmlz.e-3poss-gen hes-3poss all-s 3sg-nom Yukaghir-gen people do-0-nmlz.res tx@AIS weːnunŋaː, taŋńəŋ taŋun dite jaunoː engənəŋ amuč. mb@AIS weː-nun-ŋa(m) ta-ŋńə-ŋ ta-ŋun tite jaunə-oː engənə(ŋ) ama(i) -j ge@AIS other-hab-tr:3pl dist-n-ind dist-gen like all-o very good -intr:3 ft@AIS Everything on this breastcloth is made by the Yukaghirs, and everything is very good. ru@AIS Все у этого передника сделано юкагирами, это самое, как это, все очень хорошeе. id@AIS 151 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.151 tx@AIS Jadarqəńəi, el'in teńin mə=jadarqəńəi, teńin mə=nellijəńəi, mb@AIS jadarqə-ń(ə)-j el'i-n teńi-n mə=jadarqə-ń(ə)-j teńi-n mə=nellijə-ń(ə)-j ge@AIS bead-vblz.prop-intr:3 first-adv.loc here-adv.prol aff=bead-vblz.prop-intr:3 here-adv.prol aff=tassel-vblz.prop-intr:3 tx@AIS nellijəńəi. mb@AIS nellijə-ń(ə)-j ge@AIS tassel-vblz.prop-intr:3 ft@AIS With beads, there are beads here and a tassel there. ru@AIS С бисером, спервa здесь с бисером, здесь с бахрoмой. id@AIS 152 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.152 tx@AIS Tadaːt teńin l'eː teńin čoːpələ, čoː, tadaːt teńin waːj čoː. mb@AIS tadaːt teńi-n l'eː teńi-n čoː-pə-lə čoː tadaːt teńi-n waːj čoː ge@AIS then here-adv.prol dp here-adv.prol iron-pl-pred iron then here-adv.prol also iron ft@AIS Then they have pieces of iron here, then also iron there. ru@AIS Потом здесь железо и здесь тоже железо. id@AIS 153 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.153 tx@AIS Teńin buollar jöŋčələŋ, teńin jöŋčələŋ teńin mm. mb@AIS teńi-n buollar.Y jöŋčə-lə-ŋ teńi-n jöŋčə-lə-ŋ teńi-n mm ge@AIS here-adv.prol dp.Y bell-pred-ind here-adv.prol bell-pred-ind here-adv.prol intj ft@AIS And here there is a little bell, a little bell here, yeah. ru@AIS Потом есть колокольчик, здесь колокольчик. id@AIS 154 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.154 tx@AIS Oo, amutnəŋ amuč sukungi! mb@AIS oo ama(i)-j-nə(ŋ) ama(i)-j sukun-gi ge@AIS intj good-intr:3-adv good-intr:3 thing-3poss ft@AIS Oh, her clothes were so beautiful! ru@AIS О, слишком красива ее одежда! id@AIS 155 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.155 tx@AIS Jaunər jadarqələŋ teńi, jaunər, maγilgi jaunər, teńi jadarqələŋ teńin. mb@AIS jaunə-r jadarqə-lə-ŋ teńi jaunə-r maγil-gi jaunə-r teńi jadarqə-lə-ŋ teńi-n ge@AIS all-s bead-pred-ind here all-s coat-3poss all-s here bead-pred-ind here-adv.prol ft@AIS Everything was covered in beads, everything, her coat is all covered in beads, beads here and around here. ru@AIS Все в бисере, шуба вся (в бисере), здесь бисер и здесь. id@AIS 156 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.156 tx@AIS Qad'ir tuŋ ńuŋu~rukungi, ee, l'əgi ńiŋeːd-igijəgi waːj jaunər jadarqələŋ. mb@AIS qad'ir tu-ŋ ńuŋu~rukun-gi ee l'ə-gi ńiŋeː-ND_igijə-gi waːj jaunə-r jadarqə-lə-ŋ ge@AIS dp prox.acs-att root~nmlz.e-3poss intj hes-3poss stomach-gen_rope-3poss also all-s bead-pred-ind ft@AIS Then her breastcloth, uhm, no, (I mean) her belt, it was all covered in beads. ru@AIS Потом ее передник, нет, это, пояс, все тоже в бисере. id@AIS 157 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.157 tx@AIS Tuŋ nellijəgi, maγin nellijəgi amutnəŋ amuč. mb@AIS tu-ŋ nellijə-gi maγil-ND nellijə-gi ama(i)-j-nə(ŋ) ama(i)-j ge@AIS prox.acs-att tassel-3poss coat-gen tassel-3poss good-intr:3-adv good-intr:3 ft@AIS This tassel, the tassel on the fur coat, was very beautiful. ru@AIS Эта бахрoма, бахрoма шубы, очень красивая. id@AIS 158 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.158 tx@AIS Qad'ir jaunər tadaːt ugurčəgi čitnəid ugurčək, jaunər jadarqələŋ teńi. mb@AIS qad'ir jaunə-r tadaːt ugurčə-gi čič(i)-nə-j(ə)-ND ugurčə-k jaunə-r jadarqə-lə-ŋ teńi ge@AIS dp all-s then foot-3poss long-stat-s.ptcp-gen foot-str.pred all-s bead-pred-ind here ft@AIS Finally, her boots were high fur boots, they were all in beads, here. ru@AIS Наконец, потом торбаза были длинные, торбаза, здесь все в бисере, здесь. id@AIS 159 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.159 tx@AIS Jaunər tite [jadar] jadarqələŋ, ńaːwəi. mb@AIS jaunə-r tite jadarqə-lə-ŋ ńaːwə-j ge@AIS all-s like bead-pred-ind white-intr:3 ft@AIS Everything was covered in beads and white. ru@AIS Все так в бисере, белое. id@AIS 160 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.160 tx@AIS Jaunər ńaːwəi teńi, jaunər ńaːwəi. mb@AIS jaunə-r ńaːwə-j teńi jaunə-r ńaːwə-j ge@AIS all-s white-intr:3 here all-s white-intr:3 ft@AIS Everything here was white. ru@AIS Все здесь белое, все белое. id@AIS 161 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.161 tx@AIS Moŋogi waːj ńaːwəi. mb@AIS moŋo-gi waːj ńaːwə-j ge@AIS cap-3poss also white-intr:3 ft@AIS Her hat was also white. ru@AIS Шапка тоже белая. id@AIS 162 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.162 tx@AIS Taŋ qad'ir l'eː ee tadaːt l'əgi jöːməŋ. mb@AIS ta-ŋ qad'ir l'eː ee tadaːt l'ə-gi jöː-məŋ ge@AIS dist-att dp dp intj then hes-3poss(pred) see-of.1/2sg ft@AIS Then I saw this. ru@AIS Вот потом это увидела. id@AIS 163 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.163 tx@AIS Sisqəgi jöːməŋ. mb@AIS sisqə-gi jöː-məŋ ge@AIS finger-3poss(pred) see-of.1/2sg ft@AIS Then I saw her fingers. ru@AIS Ее пальцы увидела. id@AIS 164 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.164 tx@AIS Sisqəgi wal'γərumkuroːd'ə čald'ə-čoːńaːl'əń. mb@AIS sisqə-gi wal'γərumkur-oːl-j(ə) čald'ə_čoː-ń(ə)-l'əl-j ge@AIS finger-3poss nine-stat-s.ptcp hand_iron-vblz.prop-ev-intr:3 ft@AIS Her fingers had nine rings on them. ru@AIS Это были пальцы с девятью перстнями. id@AIS 165 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.165 tx@AIS Wal'γərumkuroːd'ə, jaunər tite. mb@AIS wal'γərumkur-oːl-j(ə) jaunə-r tite ge@AIS nine-stat-s.ptcp all-s like ft@AIS Nine, like that. ru@AIS Девять, все так. id@AIS 166 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.166 tx@AIS Mə=maːrqən l'ədəγə eul'ə, mə=maːrqən tuŋ sisqədəγə eul'ə mb@AIS mə=maːrqə-ND l'ə-dəγə eul'ə mə=maːrqə-ND tu-ŋ sisqə-də-γə eul'ə ge@AIS aff=one-gen be-3ds.ant not.be(neg.3) aff=one-gen prox.acs-att finger-3poss.obl-loc not.be(neg.3) tx@AIS čald'ə-čoːgi. mb@AIS čald'ə_čoː-gi ge@AIS hand_iron-3poss ft@AIS Only one finger didn't have a ring on it. ru@AIS Только на одном пальце не было перстня. id@AIS 167 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.167 tx@AIS Qad'ir mad'əŋ, "Oo mət=abučeː, mət=abučeː oll'əń." mb@AIS qad'ir mon-jəŋ oo mət=abučeː mət=abučeː (ŋ)ol-l'əl-j ge@AIS dp say-intr:1sg intj 1sg.gen=grandmother 1sg.gen=grandmother cop-ev-intr:3 ft@AIS Finally I said: "Oh, my grandmother, apparently, this is my grandmother." ru@AIS Наконeц я сказала: "Моя бабушка, оказывается, это моя бабушка". id@AIS 168 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.168 tx@AIS Wal'γərumkuroːd'ə Ajiːkə, wal'γərumkuroːd'ə čald'ə-čoːńəi Ajiːkə apanəlaː oll'əń. mb@AIS wal'γərumkur-oːl-j(ə) Ajiːkə wal'γərumkur-oːl-j(ə) čald'ə_čoː-ń(ə)-j(ə) Ajiːkə apanəlaː (ŋ)ol-l'əl-j ge@AIS nine-stat-s.ptcp Ayiika nine-stat-s.ptcp hand_iron-vblz.prop-s.ptcp Ajiika old.woman cop-ev-intr:3 ft@AIS It was Ayiika with nine, it was apparently the old woman Ayiika with nine rings. ru@AIS Девять, это, оказывается, была старуха Айиика с девятью перстнями. id@AIS 169 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.169 tx@AIS Qad'ir anaːn puŋoːd'ə(ŋ) l'eː. mb@AIS qad'ir anaːn.Y puŋ-oːl-jəŋ l'eː ge@AIS dp very.Y rejoice-intr-intr:1sg dp ft@AIS I became very happy. ru@AIS Наконец-то я очень обрадовалась. id@AIS 170 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.170 tx@AIS Laiγudəŋ egoːj lad'id'aː. mb@AIS laja-G(u)də(ŋ) egoː-j lad'i-d'Aː ge@AIS back-adv.dir stand.up-intr:3 slow-adv.dim ft@AIS She slowly turned her back to me. ru@AIS Она медленно повернулась спиной. id@AIS 171 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.171 tx@AIS Tude qadaːt kelul, kelujoːl lukul laŋudəŋ lad'id'aː mb@AIS tude qadaː-t kel(u)-l kel(u)-j-oːl lukul laŋudə(ŋ) lad'i-d'Aː ge@AIS 3sg.gen where -adv.abl come-nmlz come-0-nmlz.res earth towards.adv.dir slow-adv.dim tx@AIS keweiködiː. mb@AIS kewe-j-ködi-j ge@AIS depart-pfv-hpcr-intr:3 ft@AIS She slowly went to the place where she came from, my dear one. ru@AIS Mедленно пошла к тому месту, откуда она пришла, бедненькая. Id@AIS 172 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.172 tx@AIS Met bukatin tite gurčičəŋ. mb@AIS met bukatïn.Y tite kur-čiː-jəŋ ge@AIS 1sg in.general.Y like act-intr.punc-intr:1sg ft@AIS And I was like that. ru@AIS Я вообще стала такой. id@AIS 173 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.173 tx@AIS Tuŋńə nemeləŋ? mb@AIS tu-ŋńə neme-lə-ŋ ge@AIS prox.acs-n what-pred-ind ft@AIS What is that? ru@AIS Что это такое? id@AIS 174 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.174 tx@AIS Eik ugunəŋ eik nemeləŋ, Čerskəiγə qadaːt taŋńə universiteːtlə mb@AIS eik ugunə(ŋ) eik neme-lə-ŋ Čerskij.R-γə qadaː-t ta-ŋńə universitet.R-lə ge@AIS dp correctly dp what-pred-ind Chersky.R-loc where-adv.abl dist-n university.R-pred tx@AIS joŋotəiŋutəm? mb@AIS joŋo-təj-ŋu-t(ə)-m ge@AIS open-tr.punc-pl-fut-tr:3 ft@AIS Is it true or what, how can they open a university in Chersky? ru@AIS Это правда или что это такое, откуда в Черском откроют университет? id@AIS 175 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.175 tx@AIS Qadaːt taŋńə medisinskəilə joŋotəiŋutəm? mb@AIS qadaː-t ta-ŋńə medicinskij.R-lə joŋo-təj-ŋu-t(ə)-m ge@AIS where-adv.abl dist-n medical.R-pred open-tr.punc-pl-fut-tr:3 ft@AIS How can they open medical schools? ru@AIS Откуда там медицинские откроют? id@AIS 176 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.176 tx@AIS Mit=kedel burajïsabut qanaːr Čerskəiγət. mb@AIS mit=kedel burajïs.Y-A.Y-BIt.Y qan-Aː-r Čerskij.R-γət ge@AIS 1pl.gen=self get.scattered.Y-ss.ipfv.Y-1pl.Y roam-intr.punc-ss.circ Chersky.R-abl ft@AIS We are getting scattered ourselves moving out from Chersky. ru@AIS Нас самих ... в Черском. id@AIS 177 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.177 tx@AIS Arai atomnaja stancija köldəγə qadaːt taŋńəŋ enuγət taŋ gaslə mb@AIS araj.Y atomnaja.R stancija.R kel(u)-dəγə qadaː-t ta-ŋńə-ŋ enu-γət ta-ŋ gas.R-lə ge@AIS dp.Y atom.R station.R come-3ds.ant where-adv.abl dist-n-ind river-abl dist-att gas.R-pred tx@AIS meńŋutəm, qadaːt, qoːdəŋ?" mb@AIS meŃD'-ŋu-t(ə)-m qadaː-t qoːdə(ŋ) ge@AIS take-pl-fut-tr:3 where-adv.abl how ft@AIS When an atom station appears, how are they going to take gas from the river, where?" ru@AIS Когда придет атомная станция, откуда с реки возьмут газ, как, где?" id@AIS 178 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.178 tx@AIS Anmə sukiń-gurčičəŋ. mb@AIS anmə sukiń_kur-čiː-jəŋ ge@AIS simply in.wilderness_act-intr.punc-intr:1sg ft@AIS I was simply lost. ru@AIS Я просто растерялась. id@AIS 179 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.179 tx@AIS Taːtənəŋ aːwərəŋ mə=mönd'əčəŋ. mb@AIS taːt-ə-(ND)ə(ŋ) aːwə-Rəŋ mə=mönd'ə-j-jəŋ ge@AIS so-0-contr sleep-ss.sim aff=listen-pfv-intr:1sg ft@AIS So I slept and (then) woke up. ru@AIS Так и спала и проснулась. id@AIS 180 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.180 tx@AIS Taːt qad'ir mət=ńeːd'il tuŋullək mb@AIS taːt qad'ir mət=ńeːd'i-l tu-ŋun-lək ge@AIS so dp 1sg.gen=tell-nmlz prox.acs-obl-ins ft@AIS Finally this is the end of my story. ru@AIS Так наконец-то мой рассказ на этом закончился. id@AIS 181 ref@AIS TY0020_TY_AIS_dream.181 tx@AIS mə=joːγəč. Все. mb@AIS mə=joːγə-j-j ge@AIS aff=finish-pfv-intr:3 ft@AIS That's all. ru@AIS Все. 2